• J'aime
  • Télécharger
Referenda lokalne
Prochain SlideShare
Chargement dans... 5
×
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Êtes-vous sûr de vouloir
    Votre message apparaîtra ici
    Soyez le premier à commenter
Aucun téléchargement

Vues

Total des vues
4,638
Sur Slideshare
0
À partir des ajouts
0
Nombre d'ajouts
1

Actions

Partages
Téléchargements
0
Commentaires
0
J'aime
1

Ajouts 0

No embeds

Signaler un contenu

Signalé comme inapproprié Signaler comme inapproprié
Signaler comme inapproprié

Indiquez la raison pour laquelle vous avez signalé cette présentation comme n'étant pas appropriée.

Annuler
    No notes for slide

Transcript

  • 1.
    • Andrzej Konrad Piasecki
    • Referenda lokalne
    • wymiar normatywny i empiryczny
  • 2. Wprowadzenie
    • Definicja semantyczna, prawna, politologiczna
    • Zakres problemowy, metodologia.
    • Literatura przedmiotu E. Sękowska, Referendum gminne , [w:] M. T. Staszewski, D. Waniek (red.), Referendum w Polsce i w Europie Wschodniej , Warszawa 1996 * W. Taras, Referendum gminne w orzecznictwie NSA, [w:] M. Chmaj (red.) Państwo, ustrój, samorząd terytorialny , Lublin 1997 * K. Kiljan, Referendum lokalne w świetle przepisów ustawy z 15 września 2000 r., ,,Samorząd Terytorialny’’ 2001, nr 11 * E. Olejniczak-Szałowska, Referendum lokalne w świetle ustawodawstwa polskiego, Warszawa 2002 *A. K. Piasecki, Demokracja bezpośrednia w Polsce lokalnej – błędny model, zła praktyka, ,,Studia Regionalne i Lokalne’’ 2005, nr 3 *B. Węglarz, Przez negację do partycypacji , [w:] Michałowski S., Kuć-Czajkowska K. (red.), Przywództwo lokalne a kształtowanie demokracji partycypacyjnej , Lublin 2008
  • 3. Implementacja 1990-1994
    • Ustawa o samorządzie terytorialnym: referendum gminne obligatoryjne w sprawach samoopodatkowania mieszkańców na cele publiczne oraz odwołania rady gminy przed upływem kadencji (art. 12, pkt. 1);
    • Referendum gminne fakultatywne w każdej innej sprawie ważnej dla gminy (art. 12, p. 2).
    • Ustawa z 11 października 1991 r. o referendum gminnym.
    • Mała Konstytucja 1992 r., art. 72, ust. 2: Mieszkańcy mogą podejmować rozstrzygnięcia w drodze referendum lokalnego. Warunki i tryb przeprowadzenia referendum lokalnego określa ustawa.
  • 4. Referenda 1990-1994
    • R. 48 (3)
    • Fr. 14
    • Sk. 6%
  • 5. Testowanie 1994-1998
    • Konstytucja z 2 kwietnia 1997 r.: prawo społeczności gminnej do decydowania w drodze referendum o sprawach dotyczących tej wspólnoty, w tym o odwołaniu pochodzącego z wyborów bezpośrednich organu samorządu terytorialnego (art. 170).
    • Wyroki NSA . Referendum fakultatywne: referendum jest najwyższą władzą jednostki samorządowej. W ten sposób instytucja referendum przejmowała w określonej sprawie kompetencje zarządu, rady, sejmiku. A ustawowe zastrzeżenie określonych materii do wyłącznej właściwości rady nie skutkuje w stosunku do mieszkańców wyrażających swą wolę w drodze referendum.
    • Referendum ws. samoopodatkowania: Samoopodatkowanie nie ma wszystkich cech podatku, nie ma więc charakteru podatku . Gmina nie dysponuje jakąkolwiek pozaustawową możliwością ustanawiania podatków (...) Nigdy nie można w tej drodze wprowadzić podatku, a więc daniny publicznej o ściśle określonych w doktrynie cechach .
  • 6. Referenda 1994-1998
    • R. 103 (9)
    • Fr. 16%
    • Sk. 9%
  • 7. Populizm 1998-2002
    • Ustawa o referendum lokalnym z 15 września 2000 r.
    • Ustawa o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta z 20 czerwca 2002 r.
    • Reforma samorządowo-administracyjna, reforma oświaty, reforma służby zdrowia – jako katalizator referendów
  • 8. Referenda 1998-2002
    • R. 195 (25)
    • Fr. 19%
    • Sk. 13%
  • 9. Rekonstrukcja 2002-2006
    • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 lutego 2003 r.: nie można wyłączyć prawa członków wspólnoty samorządowej do wyrażania w referendum swego stanowiska w istotnych dla tej wspólnoty sprawach społecznych, gospodarczych lub kulturalnych, niezastrzeżonych do wyłącznej kompetencji innych władz. Tego typu wyrok określony mianem interpretacyjnego, sędzia TK uzasadniał następująco: W przeciwnym razie musielibyśmy przyjąć absurdalne założenie, że mieszkańcy mogą korzystać z prawa do referendum tylko wtedy, gdy ustawa im na to pozwala.
    • Nowelizacja z 8 lipca 2005 r.: referendum w sprawie odwołania organu jednostki samorządu terytorialnego pochodzącego z wyborów bezpośrednich jest ważne w przypadku, gdy wzięło w nim udział nie mniej niż 3/5 liczby biorących udział w wyborze odwoływanego organu .
  • 10. Referenda 2002-2006
    • 92
    • (OW 71)
    • Fr. 19%
    • Sk. 13%
  • 11. Partycypacja 2006-2009
    • Po raz pierwszy w wyniku referendum swoje mandaty utracili prezydenci miast (Zduńska Wola, Olsztyn i Częstochowa).
    • Po raz pierwszy też prezydent miasta sam poddał się woli wyborców i wyszedł z referendum obronna ręką (Sopot). Zjawiska te wskazują, na ewolucję instytucji referendum, które nie musi być przejawem populizmu, a może stać się elementem partycypacji obywatelskiej.
    • Referendum ws. samoopodatkowania - projekt nowelizacji ustawy o gospodarce odpadami zachęci też do stosowania tej formy demokracji bezpośredniej.
    • Referendum fakultatywne czeka zmiana w postaci nowelizacji będącej konsekwencją wyroku TK z 2003 r. Projekt ustawy w tej sprawie powstał z inicjatywy Senatu i na początku 2009 r. został zgłoszony do marszałka Sejmu
  • 12. Referenda 2006-2009
    • 68
    • (OW 51)
    • Fr. 20%
    • Sk. 18%
  • 13. Referenda 1992-2009
    • R. 506
    • Fr. 18%
    • Sk. 12%
  • 14. Dylematy
    • Czy elastyczne progi ważności referendum nie powinny być również zastosowane w referendum fakultatywnym?
    • Co dalej z referendum ws. samoopodatkowania (konieczność nowelizacji uwzględniającej dotychczasowe orzecznictwo)?
    • Czy referendów obligatoryjne nie powinny być rozszerzone również poza kwestie samoopodatkowania i odwołania organu?
    • W jakim stopniu referenda powinny stymulować doskonalenie demokracji bezpośredniej?
    • Jaka powinna być rola mediów i organizacji pozarządowych w kształtowaniu referendalnej praktyki?
    • Jak niwelować populizm, anarchię i demagogię kampanii referendalnych?
    • Jak wzmacniać obywatelski i partycypacyjny charakter takich głosowań?
  • 15. Wyzwania
    • Integracja europejska.
    • Słabość organów przedstawicielskich (rad, parlamentów), niska ocena wystawiana przez wyborców mandatariuszom.
    • Coraz bardziej powszechne wykorzystanie technologii elektronicznej komunikacji.
    • Demokracja deliberatywna
    • E-demokracja