<ul><li>Andrzej Konrad Piasecki  </li></ul><ul><li>Referenda lokalne  </li></ul><ul><li>wymiar normatywny i empiryczny </l...
Wprowadzenie <ul><li>Definicja  semantyczna, prawna, politologiczna </li></ul><ul><li>Zakres  problemowy, metodologia. </l...
Implementacja 1990-1994 <ul><li>Ustawa o samorządzie terytorialnym: referendum gminne obligatoryjne w sprawach samoopodatk...
Referenda 1990-1994 <ul><li>R.  48 (3) </li></ul><ul><li>Fr. 14 </li></ul><ul><li>Sk. 6% </li></ul>
Testowanie 1994-1998 <ul><li>Konstytucja z 2 kwietnia 1997 r.: prawo społeczności gminnej do decydowania w drodze referend...
Referenda 1994-1998 <ul><li>R.  103 (9) </li></ul><ul><li>Fr. 16% </li></ul><ul><li>Sk. 9% </li></ul>
Populizm 1998-2002 <ul><li>Ustawa o referendum lokalnym z 15 września 2000 r.  </li></ul><ul><li>Ustawa o bezpośrednim wyb...
Referenda 1998-2002 <ul><li>R.  195 (25) </li></ul><ul><li>Fr. 19% </li></ul><ul><li>Sk. 13% </li></ul>
Rekonstrukcja 2002-2006 <ul><li>Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 lutego 2003 r.:  nie można wyłączyć prawa członków ws...
Referenda 2002-2006 <ul><li>92  </li></ul><ul><li>(OW 71) </li></ul><ul><li>Fr. 19% </li></ul><ul><li>Sk. 13% </li></ul>
Partycypacja 2006-2009 <ul><li>Po raz pierwszy w wyniku referendum swoje mandaty utracili prezydenci miast (Zduńska Wola, ...
Referenda 2006-2009 <ul><li>68  </li></ul><ul><li>(OW 51) </li></ul><ul><li>Fr. 20% </li></ul><ul><li>Sk. 18% </li></ul>
Referenda 1992-2009 <ul><li>R. 506 </li></ul><ul><li>Fr. 18% </li></ul><ul><li>Sk. 12%   </li></ul>
Dylematy <ul><li>Czy  elastyczne progi ważności referendum nie powinny być również zastosowane w referendum fakultatywnym?...
Wyzwania  <ul><li>Integracja europejska.  </li></ul><ul><li>Słabość organów przedstawicielskich (rad, parlamentów), niska ...
Prochain SlideShare
Chargement dans... 5
×

Referenda lokalne

4,758

Published on

Referenda lokalne

Published in: Éducation
0 commentaires
1 mention J'aime
Statistiques
Remarques
  • Soyez le premier à commenter

Aucun téléchargement
Vues
Total des vues
4,758
Sur Slideshare
0
À partir des ajouts
0
Nombre d'ajouts
1
Actions
Partages
0
Téléchargements
0
Commentaires
0
J'aime
1
Ajouts 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "Referenda lokalne"

  1. 1. <ul><li>Andrzej Konrad Piasecki </li></ul><ul><li>Referenda lokalne </li></ul><ul><li>wymiar normatywny i empiryczny </li></ul>
  2. 2. Wprowadzenie <ul><li>Definicja semantyczna, prawna, politologiczna </li></ul><ul><li>Zakres problemowy, metodologia. </li></ul><ul><li>Literatura przedmiotu E. Sękowska, Referendum gminne , [w:] M. T. Staszewski, D. Waniek (red.), Referendum w Polsce i w Europie Wschodniej , Warszawa 1996 * W. Taras, Referendum gminne w orzecznictwie NSA, [w:] M. Chmaj (red.) Państwo, ustrój, samorząd terytorialny , Lublin 1997 * K. Kiljan, Referendum lokalne w świetle przepisów ustawy z 15 września 2000 r., ,,Samorząd Terytorialny’’ 2001, nr 11 * E. Olejniczak-Szałowska, Referendum lokalne w świetle ustawodawstwa polskiego, Warszawa 2002 *A. K. Piasecki, Demokracja bezpośrednia w Polsce lokalnej – błędny model, zła praktyka, ,,Studia Regionalne i Lokalne’’ 2005, nr 3 *B. Węglarz, Przez negację do partycypacji , [w:] Michałowski S., Kuć-Czajkowska K. (red.), Przywództwo lokalne a kształtowanie demokracji partycypacyjnej , Lublin 2008 </li></ul>
  3. 3. Implementacja 1990-1994 <ul><li>Ustawa o samorządzie terytorialnym: referendum gminne obligatoryjne w sprawach samoopodatkowania mieszkańców na cele publiczne oraz odwołania rady gminy przed upływem kadencji (art. 12, pkt. 1); </li></ul><ul><li>Referendum gminne fakultatywne w każdej innej sprawie ważnej dla gminy (art. 12, p. 2). </li></ul><ul><li>Ustawa z 11 października 1991 r. o referendum gminnym. </li></ul><ul><li>Mała Konstytucja 1992 r., art. 72, ust. 2: Mieszkańcy mogą podejmować rozstrzygnięcia w drodze referendum lokalnego. Warunki i tryb przeprowadzenia referendum lokalnego określa ustawa. </li></ul>
  4. 4. Referenda 1990-1994 <ul><li>R. 48 (3) </li></ul><ul><li>Fr. 14 </li></ul><ul><li>Sk. 6% </li></ul>
  5. 5. Testowanie 1994-1998 <ul><li>Konstytucja z 2 kwietnia 1997 r.: prawo społeczności gminnej do decydowania w drodze referendum o sprawach dotyczących tej wspólnoty, w tym o odwołaniu pochodzącego z wyborów bezpośrednich organu samorządu terytorialnego (art. 170). </li></ul><ul><li>Wyroki NSA . Referendum fakultatywne: referendum jest najwyższą władzą jednostki samorządowej. W ten sposób instytucja referendum przejmowała w określonej sprawie kompetencje zarządu, rady, sejmiku. A ustawowe zastrzeżenie określonych materii do wyłącznej właściwości rady nie skutkuje w stosunku do mieszkańców wyrażających swą wolę w drodze referendum. </li></ul><ul><li>Referendum ws. samoopodatkowania: Samoopodatkowanie nie ma wszystkich cech podatku, nie ma więc charakteru podatku . Gmina nie dysponuje jakąkolwiek pozaustawową możliwością ustanawiania podatków (...) Nigdy nie można w tej drodze wprowadzić podatku, a więc daniny publicznej o ściśle określonych w doktrynie cechach . </li></ul>
  6. 6. Referenda 1994-1998 <ul><li>R. 103 (9) </li></ul><ul><li>Fr. 16% </li></ul><ul><li>Sk. 9% </li></ul>
  7. 7. Populizm 1998-2002 <ul><li>Ustawa o referendum lokalnym z 15 września 2000 r. </li></ul><ul><li>Ustawa o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta z 20 czerwca 2002 r. </li></ul><ul><li>Reforma samorządowo-administracyjna, reforma oświaty, reforma służby zdrowia – jako katalizator referendów </li></ul>
  8. 8. Referenda 1998-2002 <ul><li>R. 195 (25) </li></ul><ul><li>Fr. 19% </li></ul><ul><li>Sk. 13% </li></ul>
  9. 9. Rekonstrukcja 2002-2006 <ul><li>Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 lutego 2003 r.: nie można wyłączyć prawa członków wspólnoty samorządowej do wyrażania w referendum swego stanowiska w istotnych dla tej wspólnoty sprawach społecznych, gospodarczych lub kulturalnych, niezastrzeżonych do wyłącznej kompetencji innych władz. Tego typu wyrok określony mianem interpretacyjnego, sędzia TK uzasadniał następująco: W przeciwnym razie musielibyśmy przyjąć absurdalne założenie, że mieszkańcy mogą korzystać z prawa do referendum tylko wtedy, gdy ustawa im na to pozwala. </li></ul><ul><li>Nowelizacja z 8 lipca 2005 r.: referendum w sprawie odwołania organu jednostki samorządu terytorialnego pochodzącego z wyborów bezpośrednich jest ważne w przypadku, gdy wzięło w nim udział nie mniej niż 3/5 liczby biorących udział w wyborze odwoływanego organu . </li></ul>
  10. 10. Referenda 2002-2006 <ul><li>92 </li></ul><ul><li>(OW 71) </li></ul><ul><li>Fr. 19% </li></ul><ul><li>Sk. 13% </li></ul>
  11. 11. Partycypacja 2006-2009 <ul><li>Po raz pierwszy w wyniku referendum swoje mandaty utracili prezydenci miast (Zduńska Wola, Olsztyn i Częstochowa). </li></ul><ul><li>Po raz pierwszy też prezydent miasta sam poddał się woli wyborców i wyszedł z referendum obronna ręką (Sopot). Zjawiska te wskazują, na ewolucję instytucji referendum, które nie musi być przejawem populizmu, a może stać się elementem partycypacji obywatelskiej. </li></ul><ul><li>Referendum ws. samoopodatkowania - projekt nowelizacji ustawy o gospodarce odpadami zachęci też do stosowania tej formy demokracji bezpośredniej. </li></ul><ul><li>Referendum fakultatywne czeka zmiana w postaci nowelizacji będącej konsekwencją wyroku TK z 2003 r. Projekt ustawy w tej sprawie powstał z inicjatywy Senatu i na początku 2009 r. został zgłoszony do marszałka Sejmu </li></ul>
  12. 12. Referenda 2006-2009 <ul><li>68 </li></ul><ul><li>(OW 51) </li></ul><ul><li>Fr. 20% </li></ul><ul><li>Sk. 18% </li></ul>
  13. 13. Referenda 1992-2009 <ul><li>R. 506 </li></ul><ul><li>Fr. 18% </li></ul><ul><li>Sk. 12% </li></ul>
  14. 14. Dylematy <ul><li>Czy elastyczne progi ważności referendum nie powinny być również zastosowane w referendum fakultatywnym? </li></ul><ul><li>Co dalej z referendum ws. samoopodatkowania (konieczność nowelizacji uwzględniającej dotychczasowe orzecznictwo)? </li></ul><ul><li>Czy referendów obligatoryjne nie powinny być rozszerzone również poza kwestie samoopodatkowania i odwołania organu? </li></ul><ul><li>W jakim stopniu referenda powinny stymulować doskonalenie demokracji bezpośredniej? </li></ul><ul><li>Jaka powinna być rola mediów i organizacji pozarządowych w kształtowaniu referendalnej praktyki? </li></ul><ul><li>Jak niwelować populizm, anarchię i demagogię kampanii referendalnych? </li></ul><ul><li>Jak wzmacniać obywatelski i partycypacyjny charakter takich głosowań? </li></ul>
  15. 15. Wyzwania <ul><li>Integracja europejska. </li></ul><ul><li>Słabość organów przedstawicielskich (rad, parlamentów), niska ocena wystawiana przez wyborców mandatariuszom. </li></ul><ul><li>Coraz bardziej powszechne wykorzystanie technologii elektronicznej komunikacji. </li></ul><ul><li>Demokracja deliberatywna </li></ul><ul><li>E-demokracja </li></ul>

×