Ce diaporama a bien été signalé.
Nous utilisons votre profil LinkedIn et vos données d’activité pour vous proposer des publicités personnalisées et pertinentes. Vous pouvez changer vos préférences de publicités à tout moment.

Quomodo glandulae salivares parotides nimurum et maxillares induratae eximi debeant

83 vues

Publié le

Par Lorenz HEISTER, 1739, dans Institutiones Chirurgicae ...
"Comment les glandes parotides et sous maxillaires indurées doivent être assurément enlevées"

Publié dans : Sciences
  • Soyez le premier à commenter

  • Soyez le premier à aimer ceci

Quomodo glandulae salivares parotides nimurum et maxillares induratae eximi debeant

  1. 1. D. LAVRENTII HEISTERI SereniJJ. Brunfuicenf. Ö’ Lüneburg. Ducis Confiliarii Aulici & Archiatri, Medicinae, Chirurgiae ac Botanices in Regia atque Ducali Academia Julia, quae Helmfladii efl, Profejf. Publici, Academiae Scientiar. Caefareae Regiaeque Lendi• nenfis atque Berolincnfis Collegae INSTITVT IONES CHIRVRGICAE7 IV Q^V I B V S QVICQVID AD REM CHIRVRGICAM PERTINET, OPTIMA ET NOVISSIMA RATIONE PERTRACTATVR atque in tabulis multis aeneis praeßantijjhna ac maxime necejjaria infirumenta itemque artificia, five encheirifes praecipuae & vinfturae chirurgicae repraefentantur. OPVS TRIGINTA ANNOltVM, nunc demum, poft aliquot editiones germanica lingua evulgatas, ^ in exterorum gratiam latine publicatum. PARS PRIMA AMSTELAEDAM 7, Apud JANSSONI O-W AESBERGIOS. MDCCXXXIX. Cum Privilegio Ordinum Hollandiae & Wefifrifiae.
  2. 2. Haec ope¬ ratio negli- genter a Medicis ha Etenus tra¬ ctata. Efe enim valde peri- culofa. Sed tamen non femper letlifera. 710 Chirurg. P. II. Seit, II. Cap. XCVIII. CAPUT XCVIII. Quomodo glandulae falivales, parotides nimirum & maxillares, induratae eximi debeant. I QUanquam Medicorum multi multa cum de fcirrhis, tum de aliis etiam glandulis induratis eximendis generatim praecipiant; ta* ► men qua ratione eximi glandulae parotides & maxillares, tan- quam praecipuae , quae miram in molem faepe intumefcunt , atque arteriae carotidis paulo grandioribus ramis connexae, debeant, a ne¬ mine propemodum expolitum reperio. Quicquid enim in peculiaribus difputationibus atque libellis de di&is glandulis propofitum extat, il¬ lud non tam ad ipfarum extirpationem , quam potius aliarum earundem noxarum fanationem pertinet. Quin & in Medicis atque Chirurgis mul¬ ti funt, qui earum extirpationem quali valde perniciofam & cuittprae- fentiffimo vitae periculo conjungam omnino prohibent. II. Quam equidem Medicorum horum prudentiam ac providentiam tan¬ tum abelt, ut damnare vel vituperare aulim, ut potius quam maxime laudem. Tam enim grandes hic funt arteriarum carotidum rami, qui in glandulas modo didlas transeunt, ut, nili prudens Medicus vel Chi¬ rurgus, quando forte vulnerantur, praeito fuerit, quam celerrime, propter nimiam fanguinis ex illis profulionem, exhauriri homines fo- leant; live jam ex improvifo, five per operationem vulnus fuerit in- fliftum. III. Quantumvis autem magna fuboriri fanguinis profulio hic folet, tanta tamen neutiquam ipfa elt, ut cohiberi a prudenti Medico prorfus ne* _ queat. Ut nihil jam de eo dicam, folertiorem Medicum non de exeh* cenda folum , fed perficienda etiam atque amplificanda arte falutari follicitum elfe debere. Neque enim fufficit, in noxis levioribus cer- tamque curationem habentibus opem aegris afferre, fed in calibus quo¬ que dubiis atque apud Medicos paulo vel imperitiores vel timidiores pro defperatis habitis experimenta facere oportet. Atque illae qui¬ dem rationes etiam atque etiam commoverunt, ut complures ejusmodi parotidas atque maxillares praegrandes & quam graviffime induratas, diuque ab aliis Medicis per adhibita & digerentia & rodentia, & alia inferius polita medicamenta tra&atas, quin etiam ad cancrum jam ver¬ gentes, cum alibi, tum & vel maxime Helmltadii, per fcalpellum extirpaie fuerim aufus. IV
  3. 3. quomodo parotides & maxillares eximi debeant. ji i IV. Operandi ratio, quam his in malis inftitui, haec efb : Ante omnia Operandi liquor ftypticus optimus cum panniculis lineis contortis multis linamen-™0^ tisque carptis, fungo, quem boviftam vel etiam crepitum lupi vocant, fpleniis aliquot craflioribus fenfim amplioribus, & fafcia denique fex circiter ulnas Parifinas longa, ad manus ponitur. Tum aeger in fella quadam commoda fic deponitur, ut ab adverfo lumine colluflretur at¬ que firmiter quoad caput ac manus a miniftris comprehendatur. Dein¬ de cutis fuper tumorem pofita per adhibitum fcalpellum fecundum longitudinem inciditur , ipfaque glandula fcirrhofa vel indurata fcalpello circumipedle ab adjundtis partibus tandemque a connexis arteriis re- folvitur. Quod ipfum equidem dum fit, fanguis ita largiter tandem prorumpit, ut vel librae etiam pondus adaequans ejusdem copia prius effluat , quam deponi fcalpellum atque in manus afliimi deligationis inftrumenta poffint. Ne qua igitur nimia fanguinis profufio aegrum conficiat, flatim aliquot panniculi contorti glomera tingere in liquore ftyptico atque fuper incifis grandioribus illis arteriis gnaviter deprimere convenit. Reliquum vulneris cavum linamentis carptis atque pannicu¬ lis ficcis, digitis femper probe compreflis , quam accuratiffime exple¬ tur, tandemque, crepitus lupi fruftulis grandioribus tribusque vel qua- tuor fpleniis craflioribus, per injedtam fafciam firmiter ea fere ratione deligatur , quam in arteriotomia adhibere folemus. Sic enim fenfim fenfimque fanguis conquiefcit , praefertim fi aegro in ledtum repofito, manu miniftri locus vulneratus aliquamdiu probe comprimitur. Cete¬ rum illud hic adhuc obfervo, quod fi tumor aliquis valde grandis, gemino eodemque decuflatim in cute fadto vulnere eximi ipfum debere, quod fimplici longitudinali id fatis commode praeftari nequit. V. Pofl confedtam operationem leniter in ledtulo deponi aegrotus, vin-'Quid fieri dlura a miniflro , juxta ledtum conflituto, firmiter adhuc per horas , ^.«aliquot comprimi oportet; quo nempe certius fanguis reprimatur. Tumbl™m • per tres quatuorve dies integros flrenue in ledtulo fine refoluta vin- dlura conquiefcat; ne qua forte nova fanguinis profufio incidat. Nam¬ que haud impune refolvi ante ditium tempus vindturam pofle , non vulneris tantum habitus , fed rerum quoque ufus me docuit. Quum enim aliquando in virgine, operationem illam experta, adftridlaeque deligationis impatiente, proxima pofl; operationem faciam luce fafciam paulifper laxare fuflinerem; usque adeo violenter fanguis, pofl; fafciam vix dum dimidiamrefolutam, prorupit, ut ipfam perituram fere puta¬ verim , atque flatim rurfusfortius adftringere vindturam fuerim coactus. VI. Pofl tertium vel quartum diem leniter & quam providiflime fafciam Deligatio una cum fpleniis cruore tunc foetido infedtis, vino calido vel fpiritu fuomodo. ... vini /
  4. 4. inßityenda fit. » Garengeo- tius cenfiz- tur. 712 Chirurg. P. II. Seit. II Cap. XCV1IL vini prius emollitis, atque lupi crepitu minus firmiter adhaerefcente refolvere oportet, reli&is iis, quae firmiter adhuc adhaerent. Mox Iplenia nova fpiritu vini calido, vel & alio quodam fomento digeren« te , cujusmodi fatis aptum ex aqua calcis Ipirituque vini camphora- to, adverfus tumorem praeparatur, madentia per impolitam fafciam priori fimiiem fupra deligantur. Sed paulo tamen laxior priori eile al¬ tera haec vindlura poteft, imo debet; ne fcilicet aeque aut impoffibilis aut difficilis faltem ac antea , cibi potusque afiiimtio aegris homini¬ bus efficiatur. Atque altera quidem ac tertia deligatio ifta non nili poft alterum diem ; reliquae vero, quia tunc vulnus multum puris fun¬ dit , quotidie innovantur. Oportet autem in deligationibus fingulis bina potiflimum providere : primo ne ex fpleniis, lupi crepitu aut li¬ namentis quicquam , nifi plane jam refolutum fit, avellatur five abftra- hatur; deinde, ubi linamenta priora deciderunt, ut novis fubinde li¬ namentis carptis atque in unguento digeflivo tinftis vulnus adimplea¬ tur, donec illud omne, quod ex linamentis carptis atque lupi crepitu in vulnere haerefcit, fenfim per fuppurationem & fua fponte abfcedit. Quod ipfum equidem fieri poft obtavum vel decimum quoque diem adfolet. His ita confe£tis, vulnus per unguentum digeftivum diligen¬ ter expurgatur, infimulque per id, quafi balfamum vulnerarium fove¬ tur, donec nova tandem carne impletum vulnus deprehenditur. Ipfam enim glutinationem linamenta carpta eademque ficcafuperimpofitaficut in aliis vulneribus ultimo perficiunt. Ceterum illud inprimis in ipfa operatione profpiciendum eft, ut poft malam five poft angulum maxil¬ lae vulnus infligatur; ne fciliset in ipfo vultu poftea cicatrix fit con- Ipicua. vir. Garengeotius quidem, recentior idemque clarus inprimis apud Gal¬ los Chirurgus, quemadmodum nihil fere non expofuit, quod laudem aliquam promereri in recentiorum Gallorum artificiis falutaribuspoflit; fic de glandulis quoque induratis, fcirrhisitem atque cancri noxis extir1^ pandis in peculiari capite quodam explicavit. At vero, quod non fine caufla mireris, usque adeo leviter is materiam hanc pertra6lavit, ut parum auc nihil de fanguinis fuppreflione dixerit. Quin idem etiam quam confidentiflime afleverat, nullis omnino, cum ad glandulasißas,tum mammas etiam induratas excifas, opus effie medicamentis fanguinem fupprimen- tibiis. Siquidem non nifi paucijfimae vel ex grandioribus etiam tumoribus prae- cifis guttulae fanguinis prodeant; ipfumque proinde vulnus quam facillimo negotio glutinetur, dummodo futura protinus fuerit inje&a. Sed ex his quidem Garengeotii aflertionibus clariftime , nifi me omnia fal¬ lunt, patefeit, i) ipfum vel in do6trinis fuis univerfalioribus ad has ipfas parotides & maxillares majores glandulas induratas penitus non refpexifle , vel & operationem iftam forte nunquam vidifie; tametfi, prout
  5. 5. onomodo parotides & maxillares eximi debeant. 7 > ? • r q r rihit nraeftantiflimorum apud Parifienfes Chirurgorum ptout lpfemet fcnbi , P interfuerit. Id enim firmiter periuafum operationibus quam faepi Darotidum vel maxillarium indurata- habeo, G^’^^Ä'fSerunt. extirpationem vidiffet, rum, pracfe:rc:™ Suifle vel faflum quoque fuifle, vulnera, quae pci vel nomina prop 5 acjeo vehementer fanguinem fundunt, non operationem iftam fiu , & ,utinari etiam poffe. Nifi emm extirpatts usque adeo Prom^a 'aularum tumoribus cum fanguinem fuppriment.bus majoribus harum S exaaiffima deligauo inftituitur, exhauriri aegrotus medicamentis quam exaet. fufionSra brevi faciBq^ negotio potefi. propter nimiam ungui P . quam maxime permciofas in- Tum 2) fieri poffe ; nifi. cafus fimul terdum Seneralf,SmoraeLuis exceptionibus folerter adjiciantur. Vix fpeciales una cum P ^ Pmdeli(rime atque imprudentilfime hominem enim dubium e , q ,RENGE0TII praefcripto , in politionibus illis interficeret , qu narotidum atque maxillarium majorum mdura- generalionbus P°flt?f’; P t. jta enim cum Jenae chirurgus quiuarn tarum curationem P „ induratam haud adeo pridem exciderit, ejusmodi glandulam puro^ mortuus eft (a). Tametfi negare aeger ex fungum«Z omnino atque felicius in alus corporis partibus, haud fuftmeam, arandes arteriae attinguntur, fecundum lpfam lftara in quibus non adeo grandesi Et ^ , fi quid eg0 conjeSuns Gakengeotii methodu ^P.^ videtür> parotidum atque maxillarium affequi valeo, Pr°^. Iane inufitatam apud Parifinos atque a ne- fcirrhofarum extirpatione P operationem exiliere. Batavos au- mine adhucdum aP“ ^P f BnB]j curatione inllituenda laudabiliter ela¬ tem Medicosim ifta. vel te ^ Rq0NI1DYSI0 (b) , tum ex Tamen ad ÄÄo(<)P«=t, quod Lugduni Batavorum anno 1093- in lucem eft expofitum. VIII. j m uarum rerum ftt, fumma utique Chirurgis pru- <*~Sed quicquid tanftinanter nimis atque citra urgentem neceifitatem dentia opus ionem procedant. Praeterquam enim, quod ipfa gsri". f» ä.•/v • ;„ fommpre litt. Noritnbergenfi An. 1733* i”sSq« mihi mortuus fit. [«) Vid. hujus auttuar. II. PaS- 39 & 54* Curatio per medicamen¬ ta.
  6. 6. 714 Chirurg. P. II. SeB. II. Cap. XCVI1I. quat, fane haud raro tumores illi, praecipue in infantibus teneris, vel in adultis etiam, ubi nondum penitus inoleverunt, ita foient efle com¬ parati, ut haud raro refolvi medicamentorum beneficio queant Praeftat igitur, leniorem per medicamenta curandi viam prius tentare , quam ferramenta protinus in manus fumere. Longe vero valentiflimum ad inftituendam refolutionem hic eft, ficubi tumores ejusmodi fcirrholi la- terino vel faponis oleo cum camphorae portiuncula fubafto; vel & fuc- cini aut juniperi oleo calido diligenter quotidie inunguntur, emplaftroque deinde diachyl. cum mercur., diaphoret. Mynfichti, faponat. Barbett. cumfuccini aut juniperi oleo, fimilive alio ad digerendum accommodato, fuper partem induratam impofito, identidem per adhibitos facculos me¬ dicinales bene calidos foventur. IX. Medicamen• Interim neque interna medicamenta hic negligenda funt: ab his ta interna enjm potiflimum refolutionis praefidium debet exfpe&ari. Facere au« tjuaenam ad- tem inprj1T1is hic foient decobta refolventia ex rad. vincetox. aut fcro- i en ajmt. pj]Ujarjae . f]qUjdem ipfa cum ita didlis eflentiis digerentibus bis aut ter quotidie ingeruntur; vel & bene mane interdum ad fudorem pro¬ vocandum in leftulo adhibentur. His interponi aliquoties per dies fin* gulos confefti e fpongia ulla , nec non fale gemmae, antimon. dia¬ phoret. rebusque fimilem vim habentibus aliis pulveres pofifunt. Ne¬ que enim in expertiflimis Medicis defunt, qui admirabilem digerendi vim hisce medicamentis tribuunt. Quemadmodum alii portiunculam, quantam mucro cultri capit, ex contritis lacertis identidem afliimen* dam fuadent. Aethiopem certe mineralem, ut & mercurium dulcem , liqui¬ dem cum prudentia adhibentur, mirifice ad refolvendum hic proficere, Ipfa experientia me docuit. Sed alvum tamen fub illorum medicamento¬ rum ufum aliquoties per intervalla ducere convenit. Quodfi autem nihil omnia medicamenta illa proficiunt; haud alienum efle, nifi forfan ab ifta curandi via aeger abhorreat, ad ipfam falivationem progredi, exi- fiimo. Neque enim Agricola {a) tantum una cum aliis Medicis haifti- incelebribus eandem, quafl ad tumores colli fcirrhofos digerendos effica- ciflimam , proponunt, fed egomet quoque, in nonnullis faltem cafibus, haud exiguam in his noxis curandis vim exferere, fum expertus. X. Quid de Sicubi fcirrhus ejusmodi inflammationem aliquam habet adjun6lam, fuppuratione refolutiones autem fpes omnis evanefcit, haud alienum erit dispicere, m.edica™]''n nurn ad fuppurationem perduci tumor & quafl abfceflus aliquis trattari tiims bauen queat. Neque enim exempla mihi defunt iftiusmodi, ubi parotides dum. - - & (a) ln Chirurg, parva.
  7. 7. V quomodo parotides & maxillares eximi debeant. 71 £ & maxillares induratae, ut & alii tumores in collo, fub ipfum medi¬ camentorum refolventium ufum in abfceflum tranfierunt. At vero quo¬ ties nimis inveteratum malum efi: , tantum abeft, ut emollientia aut fuppurantia quicquam proficiant , ut potius officiant , fubindeque in* crefcentem tumorem fenfim & quafi fine fenfu in ulcus pravi moris vel in ipfum cancrum convertant. Atque idem fere judicium hic efio de rodentibus. Neque enim facile applicari eadem fine maximo vel cancri, vel largae profufionis fanguinis atque adeo ipfius mortis periculo con- fueverunt: prouti quidem egomet ex nobilioris perfonae cujusdam , exemplo triftifiimo didici. FINIS PARTIS SECUNDAE, SKCT. II. ET TOMI PRIMI. I » I

×