Ce diaporama a bien été signalé.
Le téléchargement de votre SlideShare est en cours. ×
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Publicité
Prochain SlideShare
ANALIZE ..."ZONJA BOVARI "
ANALIZE ..."ZONJA BOVARI "
Chargement dans…3
×

Consultez-les par la suite

1 sur 9 Publicité

Plus De Contenu Connexe

Diaporamas pour vous (20)

Similaire à Humanizmi (20)

Publicité

Plus récents (20)

Publicité

Humanizmi

  1. 1. Punoi:Aldrin Pashku Punoi:Aldrin Pashku 1.Struktura e shoqerise evropiane ne shekujt XVI-XVII 2.Humaniste te shquar
  2. 2. Ekonomia evropiane në shekujt XV- XVII Zbulimet e mëdha gjeografike hapën rrugët edhe për zhvillimin ekonomik, zhvillimin e industrisë dhe tregtisë.Tani rolin e detit të rëndësishëm e mori oqeani Atlantik prej detit Mesdhe. Ky ndryshim bëri që Republika e Venedikut dhe Gjenova të dobësohen ekonomikisht.Gjatë viteve 1450-1700 pati zhvillim të tregtisë mes vendeve evropiane dhe vendeve të kolonizuara. Nga kjo, vendet evropiane u pasuruan. Pasurimi bëri që edhe degët tjera të ekonomisë të zhvillohen. Bujqësia u zhvillua dhe interesimi i madh për mallra industriale e sidomos ato të cohës shtonte nevojën për reformim bujqësor, nevoja për lesh, qumësht e nënproduktet e tyre mund të realizoheshin me reformim. Në Angli së pari filloi të zbatohej metoda me ferma ku fshatarët dëboheshin nga tokat e tyre, e feudalët krijonin ferma, ata panë se vetëm me dele mund të përparonin më shumë dhe tokat i shndërruan në kullosa. Kjo formë bëri që fshatarët të mbesnin pa ekzistencë, fermerët e vegjël falimentuan. Kjo bëri që të shpërthenin revolta shoqërore dhe po ndihej fillimi i shoqërisë së re kapitaliste. Lindja e kapitalizmit shkaktoi ndryshime në jetën ekonomike. Klasën e re borgjeze e kundërshtonin feudalët dhe mbreti sepse ajo po forcohej ekonomikisht dhe kishte kërkesa politike. Mënyra kapitaliste bazohej në ekzistencën e pronës private. Kapitalizmi ka tri karakteristike kryesore : 1. Prona private Çdo individ ka të drejtë të bëjë çfarë të dojë, paratë t’i deponojë në bankë etj. Veprimi i lirshëm i individit me pronën e tij në kapitalizëm quhet sistem i iniciativës së lirë.
  3. 3. 2. Motivimi për fitim Meqenëse në kapitalizëm çmimi i mallrave caktohet nga kërkesat, atëherë motivimi për mallra cilësore rritet. Nëse ka prodhim në treg, çmimi është i ulët, nëse nuk ka çmimi rritet. 3.Ekonomia e tregut Në kapitalizëm çdo gjë varet nga tregu, çmimi i mallit përcaktohet nga sasia, cilësia dhe nga kërkesat e shitësit e blerësit. Kjo është arsye që kapitalizmi quhet ekonomia e tregut. Histori Rilindja ishte një lëvizje kulturore dhe artistike e cila shtrihej në periudhën prej shekullit 14 deri në shekullin 17, duke filluar në Itali dhe duke u zhvilluar pastaj në tërë Evropën, në shkenca, ne teologji, në letërsi dhe në art. Rilindja filloi me rizbulimin e letërsisë klasike që deri në atë kohë ishte e mbajtur nga manastirët. Edhe pse zbulimi i printimit e shpejtoi shpërndarjen e ideve ka fundi i shekullit 15, ndryshimet e Rilindjes nuk ishin përjetuar njëtrajtësisht nëpër Evropë. Si lëvizje kulturore, përfshiu lulëzime të reja të literaturës amtare dhe Latine, duke filluar në shekullin 14 me rigjallërimin e të mësuarit bazuar në burimet klasike, ku bashkëkohësit iu kredituan Petrarkës, zhvillimit të perspektivës lineare dhe pasqyrimit të një realiteti më natyral në pikturë, dhe
  4. 4. reforma arsimore graduale mirëpo të shtrira gjerë nëpër Evropë. Në politikë Rilindja kontribuoj në zhvillimin e marrëveshjeve diplomatike, dhe në shkencë një rritje besimi mbi hulumtime që do të lulëzonin më vonë në Revolucionin Shkencorë duke filluar në shekullin 17. Tradicionalisht, ky transformim intelektual ka rezultuar që Rilindja të shikohet si një urë në mes Mesjetës dhe kohës moderne. Megjithatë Rilindja thuri revolucione në shumë aktivitete si ato intelektuale, gjithashtu edhe në përmbysje politike dhe sociale. Ndoshta është më së
  5. 5. miri e njohur për zhvillimet e saj artistike dhe kontributeve të dijetarëve si Leonardo da Vinci dhe Michelangelo, që inspiruan termin “Rilindës”. Është një marrëveshje e përgjithshme që Rilindja filloi në Firencë, në shekullin e 14. Teori të ndryshme janë propozuar për shpjegimin e origjinës dhe karakteristikave të saj duke u fokusuar në faktorë të ndryshëm përfshirë veçoritë qytetare dhe shoqërore të Firences në atë kohë; strukturën politike, patronazhin e familjes dominonte Medici, migrimin e dijetarëve grek dhe tekstet e dërguara në Itali e ndjekur nga Thyerja e Kostandinopojës në duart e Turqve Osman. Rilindja ka një historiografi të gjatë dhe komplekse. Leonardo Da Vinci Leonardo di ser Piero da Vinci lindi më 15 prill 1452 në Ankiano tëVinçit; vdiq më 2 maj 1519 në Kështjellën e Cloux (Kluks) të Ambuazit. Ishte arkitekt i famshëm, shpikës,inxhinier, piktor e skulptor italian iRilindjes. Babai i tij Ser Piero da Vinci ishte noter ndërsa e ëma Katerina një fshatare.
  6. 6. Si piktor (vizatues), ishte nxënës i Verrocchios,në shitoren e të cilit njohu bashkënxënësin Lorenzo di Credi(Lorenco di Kredi), që shquhej për stilin e tij të hijshëm me vija të prera e të sakta. Këto mënyra të di Credi-t ndikuan te Leonardoja, por më pas ishte radha e Lorencos të mësonte nga Leonardo.Ai është një ndër humanistët më të mëdhenj ne kategorinë e artit. Da Vinçi mund të mendohetsi një kryetip injeriut të rilindjes dhe është përcaktuar shpesh si një gjeni, për shkak të shkëlqimit të tij në të gjitha fushat e artit, për zbulimet e tij shkencore dhe shpikjet teknike, që duken një përparim i madh në krahasim me kohën e tij. Nikola Koperniku Nikolaus Kopernikus (Koperniku) u bë njëri nga astronomët më të shquar evropianë me teorinë e tij të lëvizjës së planetëve nëpër orbita rreth diellit. Me zbulimet e tij ai krijoi një botëkuptim të ri pas mesjetar. Përveç kësaj ai ishte astrolog, astronom, jurist, fizikant, diplomat, ekonomist mate
  7. 7. matikan, mjek, qeveritardhe ushtar. Kombësia e Kopernikut që nga shekulli i 19 u bë shkak për shumë kundërshtime të ashpra. Një gje por është e qartë se ai ishte ose polak, ose gjerman. Kjo gjë pasqyrohet në emrin e tij. Në gjermanisht ai quhet përgjithsisht Nikolaus Kopernikus, për shkak të versionit të latinizuar Copernicus nga mbiemri Koppernigk. Polonisht ai quhet Mikołaj Kopernik. Koperniku ishte biri i një gruaje gjermane, kombësia e të atit është e paqartë. Qyteti i tij i lindjes Torn pak kohë pas lindjes së tij kaloi nën sundimin e mbretit polak, kështu që ai formalisht njihet si polak.
  8. 8. Isak Njuton Isak Njuton (ang. Isaac Newton),( 25 dhjetor 1642 - 20 mars 1727 ) ishte një fizikant astronom,filozof,teolog matematicien anglez i cili është konsideruar gjerësisht si një nga shkencëtarët më me influencë të të gjitha kohërave dhe si një figurë kyçe në revolucionin shkencor . Libri i tij Philosophiae Naturalis Principia Mathematica ( " Principet Matematike të Filozofisë Natyrore ") ,e botuar së pari në vitin 1687 , hodhi themelet për shumicën e mekanikës klasike . Njutoni formuloi ligjet e levizjes dhe gravitetit universal që dominoi pikëpamjen shkencëtarëve të universit fizik gjatë tre shekujve të ardhshëm . Ai gjithashtu tregoi se nocionii i objekteve në tokë dhe atë e trupave qiellorë mund të përshkruhet nga të njëjtat parime . Njutoni ka ndërtuar teleskopin e parë praktik që reflekton dhe ka zhvilluar teorine e ngjyrës në bazë të vëzhgimit se një prizëm zbërthen dritën e bardhë në shumë ngjyra të spektrit të dukshem. Ai ka formuluar edhe një ligj empirik të ftohjes dhe ka studiuar shpejtësinë e zërit .
  9. 9. Gutenberg Johan Gutenberg është gjerman i lindur në Mainz në vitin 1397 dhe vdiq më 1468. Është shpikës epokal i shkronjave lëvizëse. Ka shumë pak të dhëna për jetën e tij, por dihet se nga ana e t'jatit i përkiste një shtrese të pasur të patricëve të qytetit dhe se e ëma Else Virih, ishte nga një familje e rëndomtë qytetare. Ndër zanatet të shumta që aso kohe u zhvilluan në Mainz, ishte argjendaria , punimi i kallëpve metalik për vula dhe punimin e të hollave. Besohet se në punishtet ku përpunohej metali, Gutenbergu e kishte mësuar zanatin, i cili më vonë do të jetë shumë i dobishëm pë te, kur do të shkrijë shkronja për shtypshkronjën e vet.

×