Ce diaporama a bien été signalé.
Nous utilisons votre profil LinkedIn et vos données d’activité pour vous proposer des publicités personnalisées et pertinentes. Vous pouvez changer vos préférences de publicités à tout moment.

Πτυχιακή Βερόνικας Ποσμάσναγια

256 vues

Publié le

  • Login to see the comments

  • Soyez le premier à aimer ceci

Πτυχιακή Βερόνικας Ποσμάσναγια

  1. 1. ΠΣΤΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑ΢ΙΑ Δημοςίευςη ςτοιχείων ποιότητασ και αςφάλειασ τροφίμων μέςω εταιρικών ιςτοςελίδων Η περίπτωςη των ελληνικών εταιρειών τροφίμων τησ Βερόνικα Ποςμάςναγια Αθήνα, 2014 Τμήμα Διοίκηςη Επιχειρήςεων Υπεφθυνοσ Καθηγητήσ: Παναγιϊτησ Χουντάλασ
  2. 2. 1 Ένα μεγάλο ευχαριστώ για την πολύτιμη βοήθεια και υποστήριξη που μου έδωσε, ο καθηγητής μου, Πάνος Χουντάλας. Μπορεί να είχε μεγαλύτερες προσδοκίες για την πτυχιακή αυτή, εγώ προσπάθησα πάντως.
  3. 3. 2 Περιεχόμενα 1.Ειςαγωγι....................................................................................................................................................3 2.Βιβλιογραφικι Επιςκόπθςθ ......................................................................................................................5 2.1.Τι καλείται Τρόφιμο;...........................................................................................................................5 2.2.Αςφάλεια Τροφίμων...........................................................................................................................5 2.3.Κίνδυνοι ..............................................................................................................................................5 2.3.1.Φυςικόσ Κίνδυνοσ........................................................................................................................6 2.3.2.Χθμικόσ Κίνδυνοσ.........................................................................................................................6 2.3.3.Βιολογικόσ/Μικροβιακόσ Κίνδυνοσ.............................................................................................6 2.4.Ροιότθτα.............................................................................................................................................8 2.5.Ρρότυπα ISO .....................................................................................................................................13 2.5.1.Τι είναι ζνα πρότυπο; ................................................................................................................13 2.5.2.ISO 22000 Διαχείριςθ Αςφάλειασ Τροφίμων (Food Safety Management)...............................14 2.6.Ραράγοντεσ.......................................................................................................................................15 3.Μεκοδολογία...........................................................................................................................................19 4.Ανάλυςθ...................................................................................................................................................20 4.1.Μζροσ Α: Οι Εταιρίεσ ........................................................................................................................20 4.2.Μζροσ Β: Ερωτθματολόγιο...............................................................................................................21 4.2.1.Συςχζτιςθ...................................................................................................................................23 4.2.2.Επίδραςθ Δθμογραφικϊν Χαρακτθριςτικϊν.............................................................................30 5.Συμπεράςματα.........................................................................................................................................31 6.Βιβλιογραφία...........................................................................................................................................35 7.Ραράρτθμα ..............................................................................................................................................39
  4. 4. 3 1.Ειςαγωγή Το φαγθτό και το ποτό ιταν ανζκακεν αναπόςπαςτο κομμάτι τθσ ηωισ του ανκρϊπου. Λόγω τθσ ζξαρςθσ των βιομθχανιϊν και του καταιγιςμοφ τθσ πλθροφορίασ, κακϊσ και τθσ πλθκϊρασ ποικιλίασ των προϊόντων, ο ςφγχρονοσ άνκρωποσ ζχει αρχίςει να αναρωτιζται τι είναι τελικά αυτό που καταναλώνει, αν αξίηει τα χριματα που διζκεςε κι αν όντωσ τελικά είναι αυτό που ικελε. Αυτά τα ερωτιματα ενιςχφκθκαν, και με τθ ςειρά τουσ τζκθκαν κι’ άλλα ερωτιματα, όπωσ αν υπάρχει ποιότθτα ςτα προϊόντα που καταναλώνονται και πόςο αςφαλι είναι. Σε όλα αυτά “δζνει” και το ερϊτθμα πόςα είναι διατεκειμζνοσ να πλθρώςει ο καταναλωτισ. Ζτςι αναηθτάει μια ικανοποιθτικι τιμι που όμωσ να προςφζρει ζνα ποιοτικό γι’ αυτόν προϊόν (value for money).Τισ τελευταίεσ δεκαετίεσ, ζχουν εξελιχκεί ςθμαντικά οι μζκοδοι παραγωγισ και επεξεργαςίασ τροφίμων, με αποτζλεςμα, για τθ διαςφάλιςθ ποιότθτασ και υγείασ των καταναλωτϊν, να απαιτοφνται ζλεγχοι και πρότυπα, τα οποία κα διαβεβαιϊνουν τθν αςφάλεια των τροφίμων. Οι ίδιοι οι καταναλωτζσ ηθτοφν πρότυπα για τθν κάλυψθ των αναγκϊν και των απαιτιςεϊν τουσ, κακϊσ ζχει αυξθκεί το ενδιαφζρον για το περιβάλλον και ζναν πιο υγιεινό τρόπο ηωισ. Θ ανθςυχία για τθν αςφάλεια και τθν ποιότθτα των τροφίμων πθγάηει από τουσ κινδφνουσ που ζχουν ςχζςθ με τα τρόφιμα, όπωσ:  θ άμεςθ απόςυρςθ τροφίμων το 2008 ςτθν Ελλάδα που περιείχαν αλλεργιογόνεσ ουςίεσ και δεν αναγράφονταν ςτθν ςυςκευαςία,  μολυςμζνο γάλα με μελαμίνθ ςτθν Κίνα το 2008,  πικανότθτα φπαρξθσ κραυςμάτων κρυςτάλλου ςε γιαοφρτι το 2006 ςτθν Ελλάδα,  γάλα με υψθλά επίπεδα διοξινϊν ςτθν Ολλανδία το 2004. Για τουσ λόγουσ αυτοφσ ζχουν δθμιουργθκεί ζννοιεσ όπωσ:  Αςφάλεια Τροφίμων (Food Safety: επιβεβαίωςθ ότι θ τροφι με τθν επιδιωκόμενθ χριςθ δε προκαλεί βλάβθ ςτον καταναλωτι),  Καταλληλότητα Τροφίμων (Food Suitability: θ διαβεβαίωςθ ότι θ τροφι είναι αποδεκτι για κατανάλωςθ) και  Κίνδυνοσ (Hazard: χθμικόσ, φυςικόσ, βιολογικόσ παράγοντασ τροφισ, ο οποίοσ ενδζχεται να προκαλζςει κάποιο δυςμενζσ αποτζλεςμα ςτθν υγεία του καταναλωτι). Συγκεκριμζνα, το κζμα τθσ πτυχιακισ αυτισ, είναι το τι δθμοςιεφουν οι εταιρίεσ τροφίμων ςτο διαδίκτυο ςχετικά με τθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια τροφίμων. Σκοπόσ είναι να εντοπιςτεί αν υπάρχει διαφορά ανάμεςα ςτισ δθμοςιεφςεισ των εταιριϊν και αν ςυμπίπτουν με τισ απαιτιςεισ των καταναλωτϊν, κακϊσ και με ποιουσ παράγοντεσ, κατά τθν αγοραςτικι διαδικαςία, οι καταναλωτζσ αντιλαμβάνονται τθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια. Για τθ διεκπεραίωςθ τθσ ζρευνασ εξετάςτθκαν ελλθνικζσ εταιρίεσ τροφίμων και διερευνικθκε το περιεχόμενο των ιςτοςελίδων τουσ ωσ προσ τουσ όρουσ: ποιότθτα, αςφάλεια και πρότυπα με τα οποία είναι πιςτοποιθμζνεσ. Συλλζχκθκαν παράγοντεσ, οι οποίοι κατατάχκθκαν ανάλογα με τθ ςυχνότθτα εμφάνιςισ τουσ. Στθ ςυνζχεια, ςυντάχκθκε ερωτθματολόγιο κλειςτοφ τφπου, για τουσ καταναλωτζσ, με ςτόχο τθν κατάταξθ ςθμαντικότθτασ των παραγόντων που ςυλλζχκθκαν και τθν αντίλθψθ τουσ για άλλουσ τζςςαρισ παράγοντεσ, ςχετικοφσ με τθν αγοραςτικι διαδικαςία. Στθ μελζτθ, ςτο κεφάλαιο 2 που ακολουκεί, γνωςτοποιοφνται βαςικζσ ζννοιεσ, όπωσ τι είναι τρόφιμο, τι καλείται τελικά αςφάλεια τροφίμων και ποίοι είναι οι κίνδυνοι, τι
  5. 5. 4 είναι ποιότθτα ςφμφωνα με βαςικοφσ εκπροςϊπουσ και τα ζργα τουσ. Βαςικό κορμό αποτελεί το ISO 22000, τι είναι και ποια άλλα πρότυπα υπάρχουν και οριςμόσ των παραγόντων που ςυλλζχκθκαν από τισ εταιρίεσ, κακϊσ και τζςςερισ παράγοντεσ αγοραςτικισ διαδικαςίασ ςχετικοί με τθν ποιότθτα. Στο κεφάλαιο 3 αναφζρεται θ μεκοδολογία και ςτο κεφάλαιο 4 θ ανάλυςθ, θ οποία χωρίηεται ςε δφο βαςικά μζρθ, τισ εταιρίεσ και το ερωτθματολόγιο. Το ερωτθματολόγιο αναλφεται ςτθ ςυςχζτιςθ των παραγόντων και ςτθν επίδραςθ των δθμογραφικϊν χαρακτθριςτικϊν ςε αυτοφσ. Τζλοσ, ςτο κεφάλαιο 5, τα ςυμπεράςματα, όπου ςυγκρίνονται οι παράγοντεσ που προβάλλουν οι εταιρίεσ και ηθτοφν οι καταναλωτζσ και γεννιζται το τελικό πόριςμα.
  6. 6. 5 2.Βιβλιογραφική Επιςκόπηςη Στο ςθμείο αυτό τθσ πτυχιακισ εργαςίασ, κα γνωςτοποιθκοφν βαςικζσ ζννοιεσ ςχετικζσ με το αντικείμενο μελζτθσ. 2.1.Τι καλείται Τρόφιμο; Το Γενικό Χθμείο του Κράτουσ και το Ανϊτατο Χθμικό Συμβοφλιο (1997),ορίηουν ωσ «τρόφιμο» οτιδιποτε είναι ςε ςτερει ι υγρι μορφι και μπορεί να χρθςιμοποιθκεί ωσ τροφι. Σφμφωνα με τθ Wikipedia (2012), ςτα τρόφιμα υπάρχει τριϊν ειδϊν κατάταξθ: Α. ανάλογα τθν προζλευςθ: φυτικι (που με τθ ςειρά τουσ διακρίνονται ανάλογα το είδοσ ι τθν ανατομία τουσ. πχ. καρποί, φφλλα, κόνδυλοι κτλ) και τθ ηωικι (που διακρίνονται, επίςθσ, ςε επιμζρουσ ταξινόμθςθ, όπωσ ψάρια, πουλερικά κτλ, και με βάςθ τουσ ιςτοφσ και τα προϊόντα, όπωσ ςυκϊτι, μφεσ, αυγά, γάλα κτλ) Β. ανάλογα τθν επεξεργαςία και τον χρόνο διάκεςθσ: νωπά τρόφιμα (που καταναλϊνονται ακατζργαςτα, χωρίσ τυποποίθςθ και ςυςκευαςία) και ςε ςυντθρθμζνα τρόφιμα (που ζχουν υποςτεί επεξεργαςία για να παρατακεί ο χρόνοσ διάκεςισ τουσ ςτθν αγορά. πχ. αποξεραμζνα, καπνιςτά, κατεψυγμζνα, παςτεριωμζνα, κονςερβοποιθμζνα κτλ). Γ. ανάλογα τθ κρεπτικι και γαςτρονομικι τουσ αξία: 1. Σιτθρά (και λοιπά προϊόντα τουσ): δθμθτριακά, βρϊμθ, ρφηι, αλεφρι, καλαμπόκι, κτλ 2. Αμυλοφχεσ ρίηεσ: πατάτα, παντηάρι κτλ 3. Πςπρια: φαςόλια, ρεβίκια, κουκιά, φιςτίκια, ςόγια, μπιηζλια κτλ 4. Φροφτα και Λαχανικά: μιλα, φράουλεσ, μαροφλι, λάχανο κτλ 5. Κονςερβοποιθμζνα φροφτα, κομπόςτεσ, μαρμελάδεσ, ςάκχαρα, ςιρόπια 6. Κρζασ, αυγά, ψάρια 7. Γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα: τυρί, γιαοφρτι 8. Λίπθ και ζλαια 9. Ροτά: αλκοολοφχα και μθ 2.2.Αςφάλεια Τροφίμων Αςφάλεια Τροφίμων (Ε.Φ.Ε.Τ.,2013), καλείται θ αναγνϊριςθ των κινδφνων και το ςφνολο των προλθπτικϊν μζτρων που παίρνονται προκειμζνου να μειωκεί θ επικινδυνότθτα (δθλαδι θ πικανότθτα εκδιλωςθσ και το μζγεκοσ των ςυνεπειϊν). 2.3.Κίνδυνοι Θ Τροφικι Ραραγωγικι Αλυςίδα γίνεται ολοζνα και πιο ευάλωτθ ςτουσ κινδφνουσ, για να προςτατευτεί θ υγεία των καταναλωτϊν, κάκε κρίκοσ τθσ πρζπει να είναι ςτζρεοσ και για να είναι ςτζρεοσ, απαιτείται αποτελεςματικι πολιτικι αςφάλειασ τροφίμων με εκτίμθςθ και παρακολοφκθςθ των κινδφνων που παραμονεφουν ςτισ πρϊτεσ φλεσ, ςτισ πρακτικζσ εκτροφισ, παραγωγισ και επεξεργαςίασ, μεταφοράσ
  7. 7. 6 και αποκικευςθσ. Οι βαςικοί τφποι κινδφνων είναι οι εξισ: οι φυςικοί, οι χθμικοί και οι βιολογικοί (μικροβιακοί). 2.3.1.Φυςικόσ Κίνδυνοσ “Φυςικόσ Κίνδυνοσ είναι κάκε εξωτερικόσ ι ξζνοσ παράγοντασ, ο οποίοσ απαντάται ςτο τρόφιμο και μπορεί να προκαλζςει αςκζνεια ι τραυματιςμό ςτο άτομο το οποίο το καταναλϊνει.” (Tυρπζνου,2011) Ξζνοι παράγοντεσ κεωροφνται: οςτά ι φολίδεσ οςτϊν, μεταλλικά κραφςματα και ρινίςματα, βελόνεσ ενζςεων, βλιματα όπλων, τεμάχια από ςυςκευαςία τροφίμων, πζτρεσ, γυαλί, τεμάχια ι φολίδεσ ξφλου, ζντομα (φτερά, περιττϊματα κ.α.), ακατζργαςτεσ φλεσ, υλικά από κακι ςυντιρθςθ μθχανθμάτων και από ακατάλλθλθ παραγωγικι διαδικαςία, κακϊσ και υλικά ι προςωπικά είδθ που δεν ζπρεπε να βρίςκονται ςτο τρόφιμο υπό κανονικζσ ςυνκικεσ από απροςεξία ι κακι εκπαίδευςθ του προςωπικοφ. Άλλοι πικανοί φυςικοί κίνδυνοι είναι θ αποςφνκεςθ των τροφίμων (πχ δθλθτθρίαςθ από ςκομβροτοξίνθ).(Τυρπζνου,2011) 2.3.2.Χημικόσ Κίνδυνοσ “Χθμικόσ κίνδυνοσ ονομάηεται οποιαδιποτε χθμικι ουςία μπορεί να βρεκεί ςτο τρόφιμο και να ζχει αρνθτικζσ επιπτϊςεισ ςτθν υγεία.” (Ε.Φ.Ε.Τ.,2013) Τζτοιεσ ουςίεσ είναι: οι διοξίνεσ, οργανικοί διαλφτεσ, υπολείμματα παραςιτοκτόνων, υπολείμματα κακαριςτικϊν, υπολείμματα φαρμάκων και αντιβιοτικϊν, βαρζα μζταλλα (μόλυβδοσ, κάδμιο, αρςενικό, υδράργυροσ), λιπάςματα, φυτοφάρμακα, ορμόνεσ, χρωςτικζσ, ςυντθρθτικά, αντιοξειδωτικζσ ουςίεσ, φυςικζσ και ςφνκετεσ αρωματικζσ και γλυκαντικζσ ουςίεσ κακϊσ και βιταμίνεσ, βιολογικζσ τοξίνεσ: τοξίνεσ ιχκυθρϊν(Histamine, Shellfish Poisoning, Ciguatera κ.α.), τοξίνεσ φυτϊν, τοξίνεσ μανιταριϊν, και διάφοροι περιβαλλοντικοί χθμικοί ρφποι όπωσ: οργανοχλωριωμζνα παραςιτοκτόνα, πολυκυκλικοί υδρογονάνκρακεσ, πολυχλωριωμζνα διφαινφλια, πολυχλωριωμζνεσ διβενηο-παρα- διοξίνεσ, πολυχλωριωμζνα διβενηο-φουράνια κλπ, αποτελοφν ςοβαρό κίνδυνο για τθν υγεία του ανκρϊπου, κακϊσ οι χθμικοί αυτοί ρφποι ζχουν τθν ιδιότθτα να ςυγκεντρϊνονται ςτθν τροφικι αλυςίδα. (Tυρπζνου,2011) 2.3.3.Βιολογικόσ/Μικροβιακόσ Κίνδυνοσ “Βιολογικόσ (μικροβιακόσ) κίνδυνοσ, καλείται ο κίνδυνοσ που οφείλεται ςε κάποιο βιολογικό παράγοντα. Ππωσ: πακογόνα βακτιρια (ςαλμονζλα, ςταφυλόκοκκοσ), μφκθτεσ, πακογόνοι οργανιςμοί (θπατίτιδα), παράςιτα (ταινία), και τοξικά παράγοντα αυτϊν (αφλατοξίνεσ που παράγονται από οριςμζνουσ μφκθτεσ).” (Ε.Φ.Ε.Τ.,2013) Οι ςυνκικεσ, ςτισ οποίεσ αναπτφςςονται οι βιολογικοί αυτοί παράγοντεσ είναι:
  8. 8. 7 1. Κερμοκραςία: Επικίνδυνθ Ηϊνθ Κερμοκραςίασ κεωρείται θ κερμοκραςία 5 ζωσ 60˚C διότι εκεί αναπτφςςονται βακτιρια. Σχιμα 1: Κερμοκραςία και δραςτθριότθτα βακτθρίων 2. PH: Θ οξφτθτα των τροφίμων ςτουσ 4, 6-7, 5 βακμοφσ pH βοθκάει τα βακτιρια να πολλαπλαςιαςτοφν, ενϊ όταν γίνεται πιο όξινο (μειϊνεται το pH) τα τότε τα βακτιρια μειϊνεται, με εξαίρεςθ κάποιουσ μφκθτεσ. 3. Οξυγόνο: Ρολλά πακογόνα βακτιρια αναπτφςςονται λόγο τθσ παρουςίασ του οξυγόνου (αερόβια βακτιρια). 4. Υγραςία: Θ ιδανικι υγραςία για τθν ανάπτυξθ των βακτθρίων είναι ςτουσ 0,85-0,97aw (ενεργότθτα νεροφ). 5. Χρόνοσ: 4ϊρεσ max παραμονισ των τροφίμων ςτθν Επικίνδυνθ Ηϊνθ Κερμότθτασ. Τρόποι μείωςθσ ανάπτυξθσ μικροβίων: 1. Μείωςθ τθσ υγραςίασ του τροφίμου μζςω αποξιρανςθσ ι προςκικθσ ηάχαρθσ κλπ. 2. Αφξθςθ οξφτθτασ του τροφίμου με προςκικθ ξυδιοφ, λεμονιοφ κλπ. 3. Μαγειρεφουμε πάνω από τουσ 75˚C. 4. Αποκθκεφουμε ςε ψφξθ ι κατάψυξθ. 5. Μείωςθ χρόνου παραμονισ του τροφίμου ςτθν Επικίνδυνθ Ηϊνθ Κερμοκραςίασ ( 5- 60˚C).
  9. 9. 8 2.4.Ποιότητα Για να γίνει κατανοθτι θ ζννοια τθσ ποιότθτασ, ςτο ςθμείο αυτό κα επιςθμανκοφν οι κφριεσ προςωπικότθτεσ και τα ζργα τουσ, τα οποία διαμόρφωςαν τουσ οριςμοφσ τθσ ποιότθτασ και τθσ λειτουργίασ των επιχειριςεων μζχρι ςιμερα. Walter A. Shewhart (1891-1967), Αμερικάνοσ φυςικόσ, μθχανικόσ και ςτατιςτικολόγοσ. Γνωςτόσ ωσ ο πατζρασ του ςτατιςτικοφ ελζγχου ποιότθτασ και του κφκλου του Shewhart. Εξζφραςε τθν ανθςυχία του ότι θ ςτατιςτικι κεωρία εξυπθρετεί τισ ανάγκεσ τισ βιομθχανίασ, επίςθσ εξζφραςε τθν ανθςυχία του για κάτι καλφτερο. Ο Shewhart ζδειξε πωσ είναι δυνατι θ εφαρμογι τθσ ςτατιςτικισ μεκοδολογίασ ςε βιολογικά και τεχνικά ςυςτιματα, και προςδιόριςε τθν ζννοια τθσ ποιότθτασ, το 1931, ςτο μνθμειϊδεσ ζργο του «Economic Control of Quality of Manufactured Product», το οποίο κεωρείται ωσ θ πλιρθ και λεπτομερι ζκκεςθ των βαςικϊν αρχϊν του ποιοτικοφ ελζγχου, πωσ ποιότθτα είναι πόςο καλό είναι ζνα προϊόν. (Deming, 1967,Heyde & Seneta, 2001) W. Edwards Deming (1900-1993), γνωςτόσ Αμερικάνοσ εξζχον ςφμβουλοσ, δάςκαλοσ και ςυγγραφζασ για το κζμα τθσ ποιότθτασ. Ανζπτυξε τρεισ κφριουσ όρουσ: I. 14 ςθμεία Διοίκθςθσ (The 14 points for Managing): 1. Δθμιουργία Στακεροφ Σκοποφ (Create Constancy of Purpose) 2. Υιοκετιςτε μια Νζα Φιλοςοφία (Adopt The New Philosophy) 3. Απεξάρτθςθ από τθν Επικεϊρθςθ (Cease Dependence on Inspection) 4. Tζλοσ ςτθν Ρρακτικι ανάκεςθσ των επιχειριςεων με τιμολογιακό ςτόχο (End the Practice of Awarding Business on the Basis of Price Tag) 5. Συνεχισ Βελτίωςθ (Improve Constantly) 6. Κζςπιςθ Εκπαίδευςθσ (Institute Training) 7. Κζςπιςθ Θγεςίασ (Institute Leadership) 8. Διϊξτε τον Φόβο (Drive Out Fear) 9. Σπάςτε τα Εμπόδια (Break Down Barriers) 10. Εξαλείψτε Συνκιματα, Ραραινζςεισ και Στόχουσ (Eliminate Slogans, Exhortations, and Targets) 11. Φιλοτιμία ςτθν Εργαςία (Pride of Workmanship) 12. Κατάργθςθ του ετιςιου κόςτουσ (Abolishment of the Annual or Merit Rating) 13. Εκ παίδευςθ και Αυτό-Βελτίωςθ (Education and Self-Improvement) 14. Μεταςχθματιςμόσ (Transformation) II. Ο Κφκλοσ του Deming (The Deming Cycle) PDCA: Plan-Do-Check-Act είναι μια ςφαιρικι μεκοδολογία βελτίωςθσ, βαςιςμζνθ ςτο πρότυπο του Shewhart PDSA: Plan-Do-Study-Act. (Moen & Norman, 2014) III. Το Σφςτθμα Βακιάσ Γνϊςθσ του Deming ((the Deming) System of Profound Knowledge)
  10. 10. 9 Το Σφςτθμα Βακιάσ Γνϊςθσ (ι Διαχείριςθ Κετικισ Συνεργαςίασ), αποτελείται από τζςςερα αλλθλζνδετα ςτοιχεία. 1. Εκτίμθςθ του Συςτιματοσ 2. Γνϊςθ τθσ Τροποποίθςθσ 3. Κεωρία τθσ Γνϊςθσ 4. Γνϊςθ Ψυχολογίασ Σφμφωνα με το Deming, ζνα προϊόν ι υπθρεςία κακίςταται ποιοτικό εάν βοθκάει κάποιον και βρίςκεται ςε καλι και βιϊςιμι αγορά, και ποιότθτα είναι θ ικανοποίθςθ των αναγκϊν του πελάτθ. (Deming,1994, Heyde & Seneta, 2001) Joseph M. Juran (1904-2008), ΢ουμάνοσ ςτθν καταγωγι, Αμερικάνοσ μθχανικόσ και ςφμβουλοσ επιχειριςεων. Γνωςτόσ ωσ ευαγγελιςτισ για τθν ποιότθτα και τθν διαχείριςθ ποιότθτασ. Τα κφρια ζργα του είναι: I. Θ Τριλογία του Juran (Juran’s Trilogy) Είναι μια προςζγγιςθ για τθν λειτουργικι διαχείριςθ, που αποτελείται από τρεισ διαχειριςτικζσ διαδικαςίεσ: 1. Ροιότθτα Σχεδιαςμοφ (Ρρογραμματιςμόσ) 2. Ζλεγχοσ Ροιότθτασ 3. Βελτίωςθ Ροιότθτασ II. Το Κόςτοσ τθσ Ροιότθτασ (Cost of Quality) Το κόςτοσ ποιότθτασ, ςφμφωνα με το Juran, πρζπει να καταγράφεται, να αναλφεται και να ταξινομείται ςτα εξισ κόςτθ: 1. Ζξοδα Αποτυχίασ 2. Ζξοδα Αξιολόγθςθσ 3. Κόςτοσ Ρρόλθψθσ III. Εγχειρίδιο Ροιοτικοφ Ελζγχου (Quality Control Handbook) Ο Juran προτείνει 10 βιματα για τθ βελτίωςθ τθσ ποιότθτασ: 1. Συνειδθτοποιείςτε ποιεσ ανάγκεσ και ευκαιρίεσ χρειάηονται βελτίωςθ 2. Κζςτε ςτόχουσ που να βελτιϊνουν τα παραπάνω 3. Δθμιουργιςτε ςχζδια για τθν επίτευξθ των ςτόχων 4. Ραρζχετε κατάρτιςθ 5. Διεξάγετε προγράμματα για τθν επίλυςθ των προβλθμάτων 6. Δθμοςιεφςτε τθν πρόοδο 7. Αναγνωρίςτε τθν επιτυχία 8. Ανακοινϊςτε τα αποτελζςματα 9. Βακμολογείςτε 10. Διατθριςτε τα κίνθτρα Για το Juran, ποιότθτα είναι θ καταλλθλότθτα ενόσ προϊόντοσ ι αγακοφ προσ χριςθ. (Bisgaard,2007)
  11. 11. 10 Kaoru Ishikawa (石川 馨, 1915-1989), Λάπωνασ κεωρθτικόσ τθσ οργανωτικισ και κακθγθτισ τθσ Ρολυτεχνικισ Σχολισ του Ρανεπιςτθμίου του Τόκιο. Γνωςτόσ για τισ καινοτόμεσ ιδζεσ του πάνω ςτθν διοίκθςθ ποιότθτασ. Στθν Β. Αμερικι είναι ιδιαίτερα γνωςτόσ για το Ishikawa ι το διάγραμμα αιτίου- αποτελζςματοσ (γνωςτό ωσ διάγραμμα Ψαροκόκαλο(fishbone)) που χρθςιμοποιείται ςτθν ανάλυςθ τθσ βιομθχανικισ διαδικαςίασ. Ο Ishikawa, βαςίςτθκε ςτθν ζννοια του Feigenbaum για τθν Ολικι Ροιότθτα και πρότεινε πωσ όλοι οι εργαηόμενοι παίηουν ζνα μεγάλο ρόλο, υποςτθρίηοντασ ότι θ υπερβολικι εξάρτθςθ από τθν επαγγελματικι ποιότθτα, περιορίηει τισ δυνατότθτεσ βελτίωςθσ. Θ διαχείριςθ Ροιότθτασ ςφμφωνα με τον Ishikawa δεν αςκείται μόνο ςτο εςωτερικό τθσ εταιρίασ, αλλά και ςτθν ίδια τθν εταιρία και ςε όλεσ τισ εξωτερικζσ δραςτθριότθτζσ τθσ με ςεβαςμό ςτον άνκρωπο και εξυπθρζτθςθ των πελατϊν, γενικά, και μετά τθν πϊλθςθ. (Kondo,1994) Armand V. Feigenbaum (1922- μζχρι ςιμερα) είναι ζνασ Αμερικανόσ ειδικόσ ςτον ζλεγχο ποιότθτασ και επιχειρθματίασ (ιδρυτισ και πρόεδροσ τθσ General System Co.) Ζχει ορίςει ωσ εξισ τθν Διοίκθςθ Ολικισ Ροιότθτασ(Total Quality Management πρϊθν Total Quality Control): «Ο ζλεγχοσ ποιότθτασ είναι ζνα αποτελεςματικό ςφςτθμα για τθν ολοκλιρωςθ τθσ ανάπτυξθσ τθσ ποιότθτασ, διατιρθςθ τθσ ποιότθτασ και προςπάκειεσ βελτίωςισ τθσ μζςω διαφόρων ομάδων ςε ζναν οργανιςμό, ζτςι ώςτε να καταςτεί δυνατι θ παραγωγι και θ εξυπθρζτθςθ με τον πιο οικονομικό τρόπο ώςτε να ικανοποιεί πλιρωσ τον πελάτθ.» Και Ροιότθτα, για το Feigenbaum, είναι ζνα ςφνολο των χαρακτθριςτικϊν του προϊόντοσ και των υπθρεςιϊν, τα οποία ζχουν ςχζςθ με το marketing, τθν τεχνολογία, τθν καταςκευι και τθ ςυντιρθςθ μζςω των οποίων το προϊόν ι θ υπθρεςία ικανοποιεί τισ προςδοκίεσ του πελάτθ. Ζχει επίςθσ αναπτφξει τθν ζννοια του «κρυφοφ φυτοφ» (“hidden plant”), εννοϊντασ ότι ςπαταλιζται επιπλζον εργαςία (40%) για τθν διόρκωςθ λακϊν που κα μποροφςε να υπιρχε ουςιαςτικά ζνα κρυφό εργοςτάςιο μζςα ςε κάκε εργοςτάςιο. Τα κρίςιμα ςτοιχεία, ςφμφωνα με το Feigenbaum, τθσ Ολικισ Ροιότθτασ, που εςτιάηουν ςτον πελάτθ (εςωτερικό και εξωτερικό) είναι (Watson,2005):  Ροιότθτα για τουσ πελάτεσ είναι θ ποιότθτα που θ εταιρία δεν πιςτεφει ότι είναι (ποιότθτα).  Ροιότθτα και κόςτοσ δεν είναι το ίδιο, είναι διαφορετικζσ ζννοιεσ.  Θ ποιότθτα είναι ατομικι και ομαδικι δζςμευςθ.  Ροιότθτα και καινοτομία είναι αλλθλζνδετα και αμοιβαία επωφελισ.  Διαχείριςθ Ροιότθτασ είναι θ Διαχείριςθ τθσ Επιχείρθςθσ.  Θ ποιότθτα είναι αρχι.  Θ ποιότθτα δεν είναι μια προςωρινι ι γριγορθ λφςθ, αλλά μια ςυνεχι διαδικαςία βελτίωςθσ.  Θ παραγωγικότθτα που ζχει αποκτθκεί από το ενεργό κόςτοσ αποδεδειγμζνα επωφελείται από τισ επενδφςεισ τθσ ποιότθτασ.  Το ςφςτθμα ποιότθτασ εφαρμόηεται με τθν ενςωμάτωςθ των προμθκευτϊν και των πελατϊν. Philip B. Crosby (1926-2001), επιχειρθματίασ και ςυγγραφζασ, ςυνζλαβε ςτθν ανάπτυξθ τθσ κεωρίασ τθσ διοίκθςθσ και πρακτικϊν διοίκθςθσ ποιότθτασ. (Suarez, 1992) I. Οι 4 Ρυλϊνεσ τθσ Ροιότθτασ (Four Absolutes of Quality): 1. Ο οριςμόσ τθσ ποιότθτασ είναι θ ςυμμόρφωςθ με τισ απαιτιςεισ 2. Το ςφςτθμα ποιότθτασ είναι θ πρόλθψθ (όχι θ εκτίμθςθ)
  12. 12. 11 3. Το πρότυπο απόδοςθσ είναι 0 (μθδζν) ελαττϊματα (όχι «κοντά ςτο μθδζν») 4. Ο μετρθτισ τθσ ποιότθτασ είναι θ τιμι τθσ μθ ςυμμόρφωςθσ II. 14 Βιματα για τθ Βελτίωςθ τθσ Ροιότθτασ (The Fourteen Steps to Quality Improvement ): 1. Διαχείριςθ Δζςμευςθσ 2. Ομάδεσ Βελτίωςθσ Ροιότθτασ 3. Μετρθμζνεσ Διεργαςίεσ 4. Κόςτοσ Ροιότθτασ 5. Ροιότθτα Ενθμζρωςθσ 6. Ακριβισ Ρρόβλθμα 7. Ραρακολοφκθςθ Ρροόδου 8. Επόπτθσ ακολουκίασ 9. Μθδζν ελαττωματικά τθν Θμζρα 10. Δθμιουργία Στόχων Βελτίωςθσ 11. Αποβάλετε το Φόβο 12. Αναγνϊριςθ 13. Συμβοφλια Ροιότθτασ 14. Επανάλθψθ του κφκλου (των παραπάνω) III. Το Εμβόλιο Crosby (The Crosby Vaccine) Με τον όρο «εμβόλιο», ο Crosby εννοεί το φάρμακο για τθ διαχείριςθ για τθν πρόλθψθ τθσ κακισ ποιότθτασ, αποτελείται από πζντε ενότθτεσ, που καλφπτουν τισ απαιτιςεισ τθσ Διοίκθςθσ Ολικισ Ροιότθτασ. 1. Ακεραιότθτα 2. Συςτιματα 3. Επικοινωνία 4. Εργαςίεσ 5. Ρολιτικζσ Ο Crosby, όριςε ότι ποιότθτα είναι θ ςυμμόρφωςθ των χαρακτθριςτικϊν του προϊόντοσ ςτισ απαιτιςεισ του πελάτθ. Noriaki Kano ( 狩野紀昭, 1940-μζχρι ςιμερα ), Λάπωνασ εκπαιδευτικόσ, λζκτορασ, ςυγγραφζασ και ςφμβουλοσ διαχείριςθσ ποιότθτασ. Δθμιοφργθςε το μοντζλο ικανοποίθςθσ πελατϊν (γνωςτό και ωσ το Μοντζλο Κανό), του οποίου το ςχεδιάγραμμα κατατάςςει διακρίνοντασ τισ βαςικζσ διαφορζσ μεταξφ ουςιαςτικϊν και διακριτϊν χαρακτθριςτικϊν που ςυςχετίηονται με τθν ζννοια τθσ ποιότθτασ ςτον πελάτθ. Αναπτφχκθκε τθ δεκαετία του ’80 και το μοντζλο είναι ζνασ τρόποσ απεικόνιςθσ χαρακτθριςτικϊν του προϊόντοσ και ενκάρρυνςθσ για ςυηιτθςθ με τθν ομάδα ςχεδιαςμοφ για διαφοροποίθςι του. Ο Kano ανζπτυξε, επίςθσ, μια αυςτθρι μεκοδολογία για τθν αντίδραςθ των καταναλωτϊν για τθν χαρτογράφθςθ του μοντζλου. Τα χαρακτθριςτικά μποροφν να ταξινομθκοφν ωσ εξισ:
  13. 13. 12  Βαςικά χαρακτθριςτικά (Threshold / Basic): τα χαρακτθριςτικά εκείνα που κάνουν ζνα προϊόν επιτυχζσ, μπορεί να κεωρθκεί ωσ «τιμι ειςόδου». Ουδζτερθ ςτάςθ του πελάτθ ζναντι του προϊόντοσ.  Μονοδιάςτατα χαρακτθριςτικά (Performance / Linear): τα χαρακτθριςτικά αυτά ςυςχετίηονται με τθν ικανοποίθςθ του πελάτθ. Πςο αυξθμζνθ θ λειτουργικότθτα και θ ποιότθτα του προϊόντοσ, τόςο πιο αυξθμζνθ θ ικανοποίθςθ του πελάτθ, και το αντίςτροφο.  Ελκυςτικά χαρακτθριςτικά (Exciters / Delighters): ο πελάτθσ παίρνει μεγάλθ ικανοποίθςθ από ζνα χαρακτθριςτικό και είναι διατεκειμζνοσ να το πλθρϊςει ςε premium τιμι. Ωςτόςο, θ ικανοποίθςθ δεν κα μειωκεί (κάτω από ουδζτερο), αν το προϊόν δεν ζχει το χαρακτθριςτικό. Αυτά τα χαρακτθριςτικά είναι ςυχνά απρόςμενα από τουσ πελάτεσ και μπορεί να είναι δφςκολο να κακοριςτεί ανάλογα με τισ ανάγκεσ μζχρι το μζτωπο. Μερικζσ φορζσ ονομάηεται άγνωςτο ι λανκάνουςεσ ανάγκεσ. (Kano et al.,1984, MacDonald et al.,2006) Σχιμα 2: Kano Model David A. Garvin (1944(?)-μζχρι ςιμερα),κακθγθτισ του Harvard και του ΜΛΤ, εντόπιςε τισ «8 Διαςτάςεισ τθσ Ροιότθτασ» (Garvin,1987), βάςθ των οποίων οι διευκυντζσ, οι οργανϊςεισ και οι πελάτεσ, αντιλαμβάνονται τθν ζννοια τθσ ποιότθτασ. Λαμβάνοντασ υπόψθ ότι οι πελάτεσ ζχουν διαφορετικι αντίλθψθ τθσ ποιότθτασ από τουσ διευκυντζσ. Οι 8 Διαςτάςεισ είναι: 1. Απόδοςθ: Βαςικά λειτουργικά χαρακτθριςτικά (όπωσ: δφναμθ, ιχοσ, ταχφτθτα κτλ) 2. Χαρακτθριςτικά: Tα extra που ςυμπλθρϊνουν τα κφρια χαρακτθριςτικά (όπωσ: επζνδυςθ, θλιοροφι κτλ)
  14. 14. 13 3. Αξιοπιςτία: πόςο ςυχνά πακαίνει βλάβεσ 4. Συμμόρφωςθ: πόςο κοντά ςτθν προδιαγραφι του ςχεδιαςμοφ ι τθσ υπθρεςίασ είναι θ εμπειρία των πελατϊν 5. Αντοχι: διάρκεια ηωισ, ανκεκτικότθτα ςε χριςθ, ςυχνότθτα υπθρεςίασ κτλ 6. Λειτουργικότθτα: εφκολο, κόςτοσ και φιλικότθτα των υπθρεςιϊν 7. Αιςκθτικι: εμφάνιςθ και εντφπωςθ 8. Αντιλθπτι Ροιότθτα: θ αίςκθςθ και ο τρόποσ με τον οποίο ο πελάτθσ το αντιμετωπίηει Γενικά, θ ποιότθτα ςτα προϊόντα και τισ υπθρεςίεσ προςδιορίηεται από τον πελάτθ, ο οποίοσ λαμβάνει υπόψθ του διάφορα χαρακτθριςτικά. Επίςθσ θ ποιότθτα ορίηεται διαφορετικά ακόμα και από άτομα του ίδιου οργανιςμοφ αλλά διαφορετικϊν τμθμάτων, όμωσ ςτοχεφει τθν ελαχιςτοποίθςθ λακϊν και ςτο χαμθλότερο δυνατό κόςτοσ με τθ ορκι διαχείριςθ όλων των πόρων. 2.5.Πρότυπα ISO Για να υλοποιθκοφν οι κεωρίεσ απαιτείται κακοδιγθςθ και βεβαιϊςεισ, για τα πρόςωπα που αλλθλεπιδροφν με τθν επιχείρθςθ, πϊσ θ επιχείρθςθ ακολουκεί κάποια ςτοιχειϊδθ παγκοςμίωσ αποδεκτά πρότυπα. Ζτςι το 1947, δθμιουργικθκε ζνασ διεκνισ φορζασ κζςπιςθσ προτφπων, ο Διεκνισ Οργανιςμόσ Τυποποίθςθσ (International Organization for Standardization) ISO. Ο οποίοσ αποτελεί ζνωςθ δυο φορζων τυποποίθςθσ International Federation of the National Standardizing Associations (ISA) και United Nations Standards Coordinating Committee (UNSCC). Θ ςυντομογραφία πθγάηει από τθν ελλθνικι λζξθ «ίςοσ» και υπονοεί πωσ όλεσ οι πιςτοποιιςεισ είναι ίςα αποδεκτζσ για όλουσ. Γι’ αυτό κάκε πρότυπο πρζπει να ανταποκρίνεται ςε μια ανάγκθ ςτθν αγορά, να βαςίηεται ςτθν παγκόςμια γνϊμθ των εμπειρογνϊμων, να ζχει αναπτυχκεί μζςα από μια διαδικαςία πολλϊν ενδιαφερομζνων και βαςίηεςαι ςτθν ςυναίνεςθ. (www.iso.org) 2.5.1.Τι είναι ένα πρότυπο; Ζνα πρότυπο είναι ζνα ζγγραφο που περιζχει τισ απαιτιςεισ, τισ προδιαγραφζσ, κατευκυντιριεσ γραμμζσ ι χαρακτθριςτικά, που μποροφν να χρθςιμοποιθκοφν με ςυνζπεια για να διαςφαλιςτεί ότι τα υλικά, προϊόντα, διεργαςίεσ και υπθρεςίεσ είναι κατάλλθλα για το ςκοπό τουσ. (www.iso.org) Τα πιο γνωςτά πρότυπα είναι τα εξισ:  ISO 9000 Quality Management (Διαχείριςθ Ροιότθτασ)  ISO 14000 Environmental Management (Ρεριβαλλοντικισ Διαχείριςθσ)  ISO 3166 Country Codes (Κωδικϊν Χωρϊν)  ISO 26000 Social Responsibility (Κοινωνικισ Ευκφνθσ)  ISO 50001 Energy Management (Διαχείριςθσ Ενζργειασ)  ISO 31000 Risk Management (Διαχείριςθσ Κινδφνου)  ISO 22000 Food Safety Management (Διαχείριςθσ Αςφάλειασ Τροφίμων)  ISO 27001 Information Security Management (Διαχείριςθ Αςφάλειασ Ρλθροφοριϊν)  ISO 20121 Sustainable Events (Βιωςιμότθτασ)
  15. 15. 14 2.5.2.ISO 22000 Διαχείριςη Αςφάλειασ Τροφίμων (Food Safety Management) Το πρότυπο ISO22000 (www.iso.org) παρζχει βοικεια ςε οργανϊςεισ να εντοπίηουν και να ελζγξουν τθν αςφάλεια τροφίμων, μιασ και οι ςυνζπειεσ μθ αςφαλι τροφίμων είναι ςοβαρζσ και πρζπει να εξαςφαλιςτεί θ αςφάλεια τθσ παγκόςμιασ αλυςίδασ εφοδιαςμοφ τροφίμων. Το ςυγκεκριμζνο πρότυπο αποτελείται από πολλά πρότυπα όπωσ:  ISO 22000: 2005, περιζχει τισ γενικζσ κατευκυντιριεσ γραμμζσ για τθ διαχείριςθ τθσ αςφάλειασ των τροφίμων.  ISO / TS 22004: 2005 περιζχει τισ κατευκυντιριεσ γραμμζσ για τθν εφαρμογι του ISO 22000  ISO 22005: 2007 επικεντρϊνεται ςτθν ιχνθλαςιμότθτα ςτθν αλυςίδα ηωοτροφϊν και τροφίμων  ISO / TS 22.002 με 1: 2009 περιζχει ςυγκεκριμζνεσ προχποκζςεισ για τθν παραγωγι τροφίμων  ISO / TS 22002-3: 2011 περιζχει ςυγκεκριμζνεσ προχποκζςεισ για τθ γεωργία  ISO / TS 22003: 2007, παρζχει τισ κατευκυντιριεσ γραμμζσ για τον ζλεγχο και τθν πιςτοποίθςθ φορζων Είναι ςθμαντικό να αναφερκεί πωσ θ Ελλάδα είναι θ 2θ χϊρα με τισ περιςςότερεσ πιςτοποιιςεισ ISO 22000 για το ζτοσ 2010, 1θ είναι θ Κίνα και 3θ θ Τουρκία. Top 10 countries for ISO 22000 certificates - 2010 1 China 5575 2 Greece 1197 3 Turkey 1088 4 India 1020 5 Taipei, Chinese 948 6 Romania 641 7 Poland 629 8 Japan 482 9 Spain 364 10 Egypt 276 Ρίνακασ 1: 10 χϊρεσ με τισ περιςςότερεσ πιςτοποιιςεισ ISO22000 το 2010, πθγι: www.iso.org .
  16. 16. 15 2.6.Παράγοντεσ Σε αυτό το ςθμείο κα επεξθγθκοφν οι παράγοντεσ οι οποίοι εξετάςτθκαν ςτθν ζρευνα. Αρχικά κα τουσ χωρίςουμε ςε δυο κατθγορίεσ (όπωσ αυτοί εξετάςτθκαν με το ερωτθματολόγιο). Ρρϊτθ κατθγορία, «Ραράγοντεσ Ροιότθτασ & Αςφάλειασ» (ςφμφωνα με τισ εταιρίεσ), ςε αυτιν τθν κατθγορία αναφζρονται είκοςι παράγοντεσ που εντοπίςτθκαν να αναφζρονται ςτισ εταιρίεσ τροφίμων και αφοροφν ενζργειεσ που πραγματοποιοφνται ϊςτε ζνα προϊόν να είναι αςφαλζσ και ποιοτικό, κακϊσ και τθν υπακοι τουσ ςτα πρότυπα ISO (ι και ςε άλλα πρότυπα ποιότθτασ). Δεφτερθ κατθγορία, «Ραράγοντεσ Αγοραςτικισ Διαδικαςίασ», είναι τζςςερισ παράγοντεσ που κα εξετάςει, πικανά, ο καταναλωτισ αν ςυςχετίηεται με το ότι το ςυγκεκριμζνο προϊόν που ςκζφτεται να αγοράςει είναι ποιοτικό/αςφαλζσ. 2.6.1.Πρώτη Κατηγορία: «Παράγοντες Ποιότητας & Ασφάλειας» Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων: Οι ζλεγχοι για τθν αςφάλεια τροφίμων ςτοχεφοντασ ςτον ζλεγχο ςτο μικροβιολογικό και το χθμικό κίνδυνο τθσ παραγωγικισ αλυςίδασ, ϊςτε να ελαχιςτοποιθκεί ο κίνδυνοσ για τθν υγεία των καταναλωτϊν. (European Commission, 2011) Τήρηςη Κανόνων Υγιεινήσ: Βαςικοί κανόνεσ υγιεινισ, ςφμφωνα με τον ΕΦΕΤ (2013) είναι:  Αποφεφγουμε τθν επαφι με τρόφιμα ι χϊρουσ διαχείριςθσ τροφίμων όταν κάποιοσ είναι τραυματιςμζνοσ ι αδιάκετοσ.  Τακτικό πλφςιμο χεριϊν και γαντιϊν.  Πχι κοςμιματα, ψεφτικα και βαμμζνα νφχια, extentions, ρολόγια, ζντονα αρϊματα κτλ ςε χϊρουσ διαχείριςθσ τροφίμων, κίνδυνοσ επιμόλυνςθσ.  Πχι ςε ςυμπεριφορζσ που εγκυμονοφν κινδφνουσ για τα τρόφιμα (πχ: κάπνιςμα, βιχασ, κατανάλωςθ άλλου φαγϊςιμου κτλ)  Αποκλειςμόσ ειςόδου ςε μθ ζχοντεσ εργαςία ςτουσ χϊρουσ χειριςμοφ τροφίμων.  Επιφάνειεσ και ςκεφθ πρζπει να πλζνονται αποτελεςματικά  Διαφορετικζσ επιφάνειεσ εργαςίασ ανά κάκε είδοσ  Κακαριςμόσ χϊρου  Ρροςοχι τισ πρϊτεσ φλεσ  Διατιρθςθ των τροφίμων πάντα ςτισ ςωςτζσ κερμοκραςίεσ  Απομόνωςθ των χϊρων χειριςμοφ τροφίμων  Απομάκρυνςθ ηϊων, μζτρα για ζντομα- τρωκτικά  Σωςτι αποκικευςθσ τροφίμων και τοποκζτθςθ εξοπλιςμοφ  Κακαριςμόσ απολφμανςθσ επιφανειϊν και εξοπλιςμοφ ςφμφωνα με οδθγίεσ Τήρηςη Νομοθεςίασ: Θ νομοκεςία για τθν αςφάλεια των τροφίμων ςτθν ΕΕ είναι περιεκτικι και καλφπτει τα τρόφιμα, τισ ηωοτροφζσ, επεκτείνεται ςτθν υγιεινι των τροφίμων, και αφορά τθν εφαρμογι των ίδιων υψθλισ ποιότθτασ κριτθρίων ςε όλεσ τισ χϊρεσ τθσ ΕΕ. Το 2006 ειςιχκει το «Ρακζτου Υγιεινισ» που είναι μια αναδιοργάνωςθ του ρυκμιςτικοφ πλαιςίου για τθν υγιεινι των τροφίμων και τθν αςφάλεια. (European Commission, 2007)Οι κανονιςμοί αυτοί κζτουν ξεκάκαρα τθν ευκφνθ για τθν αςφάλεια των τροφίμων και τθν υγιεινι ςε όλο το μικοσ τθσ παραγωγικισ αλυςίδασ ςτουσ υπεφκυνουσ των επιχειριςεων τροφίμων, ανεξαρτιτωσ τθσ κζςθσ που καταλαμβάνουν ςε αυτι. Ο ζλεγχοσ για τθν εφαρμογι αυτϊν των υποχρεϊςεων διεξάγεται από διάφορα κυβερνθτικά ςϊματα
  17. 17. 16 (ςυνικωσ τα Γραφεία Τροφίμων και Κτθνιατρικϊν Κεμάτων (FVO)), τα οποία αναλαμβάνουν διάφορεσ ρυκμιςτικζσ και ελεγκτικζσ δραςτθριότθτεσ. (European Food Information Council,2011) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Προμήθειασ: (Αποτελεί λειτουργία των Logistics) Ρρομικεια καλοφνται πποϊόνηα και ςλικά πος εμπλέκονηαι ζηην παπαγωγική διαδικαζία, ή πος δεν ενηάζζονηαι ζηην παπαγωγή. Διασείπιζη ππομήθειαρ είναι οι δπάζειρ πος αθοπούν ηον ενηοπιζμό, ηην αξιολόγηζη, ηη διαππαγμάηεςζη, ηη διαζύνδεζη και ζςναλλαγή με ππομηθεύηπιερ επισειπήζειρ ςλικών, πποϊόνηων και ςπηπεζιών.(Larson & Rogers, 1998) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Παραλαβϊν: (Αποτελεί λειτουργία των Logistics) είναι ο ςχεδιαςμόσ, θ εφαρμογι, ο ζλεγχοσ τθσ αποτελεςματικισ ροισ και θ αποκικευςθ αγακϊν, υπθρεςιϊν και ςχετικϊν πλθροφοριϊν που ςυςχετίηονται με τθν προζλευςθ και το ςθμείο παραλαβισ του πελάτθ, ϊςτε να ανταποκρίνεται ςτισ προδιαγραφζσ του. (CSCMP,2011) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Αποθήκευςησ: (Αποτελεί λειτουργία των Logistics) είναι π ςχεδιαςμόσ. Θ οργάνωςθ και θ λειτουργία τθσ αποκικθσ και ςυςχετίηεται με τθν παραλαβι, φφλαξθ, εξαγωγι και παράδοςθ προϊόντων. (CSCMP,2011) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Παραςκευήσ/ Παραγωγήσ: Είναι θ εκτζλεςθ διεργαςιϊν, με ςυντονιςμό και ζλεγχο, που απαιτοφνται για να δθμιουργιςουν ζνα προϊόν και που κατά κανόνα ςυνεπάγεται ςε αποτελεςματικό ζλεγχο των απαιτιςεων του ςχεδιαςμοφ, κόςτουσ, απόδοςθσ, ποιότθτασ και αναγκϊν. (www.businessdictionary.com ) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Διάθεςησ/ Διανομήσ: (Αποτελεί λειτουργία των Logistics) Θ επίβλεψθ τθσ κυκλοφορίασ των εμπορευμάτων από τον προμθκευτι ι τον καταςκευαςτι/ παραγωγό ςτο ςθμείο πϊλθςθσ, ςυμπεριλαμβάνει πολλζσ δραςτθριότθτεσ και διεργαςίεσ όπωσ ςυςκευαςία, απογραφι, αποκικευςθ, εφοδιαςτικι αλυςίδα και logistics. (www.investopedia.com ) Διαχείριςη/ Αξιολόγηςη Παραπόνων/ Αναφορϊν: κάκε εταιρία είναι υπόχρεθ να λαμβάνει και να επεξεργάηεται τα αιτιματα και τα παράπονα των καταναλωτϊν γριγορα και αποτελεςματικά, κακϊσ και να διακζτει τουσ κατάλλθλουσ οικονομικοφσ και ανκρϊπινουσ πόρουσ για τθν αποτελεςματικι διαχείριςθ των παραπόνων των καταναλωτϊν. (ΥΥΚΑ, 2013) Υψηλή ποιότητα- Χαμηλό κόςτοσ: Ανάπτυξθ ι εφαρμογι μοντζλων, τα οποία κα προςφζρουν λειτουργία και προϊόντα ςε χαμθλό κόςτοσ αλλά με υψθλι ποιότθτα. (Bechta-Dugan et al.,2000) Ευκαιρίεσ Βελτίωςησ: Θ δυνατότθτα των επιχειριςεων να βελτιϊνονται αυτζσ και τα προϊόντα τουσ, ςυνεχϊσ, μζςω των παρατθριςεων των πελατϊν, ςυνεργατϊν ι εξωτερικϊν και εςωτερικϊν ςυμβοφλων. Θ βελτίωςθ αυτι πθγάηει από εκπαίδευςθ των εργαηομζνων, εφαρμογι νζων ςτρατθγιϊν, μεκόδων, κανόνων και πρακτικϊν ςε κάκε τομζα, ϊςτε να λειτουργοφν ςτο μζγιςτο δυνατό. Σεβαςμόσ & Ήθοσ: Κάκε επιχείρθςθ πρζπει να είναι θκικι και να ςζβεται τον καταναλωτι, τουσ εργαηόμενοφσ τθσ, τουσ ςυνεργάτεσ, τθν κοινωνία, το περιβάλλον και κάκε τι με το οποίο αλλθλεπιδρά. Περιβάλλον: Θ προςταςία του περιβάλλοντοσ με εφαρμογι προτφπων, όπωσ ISO 14000, ϊςτε να διαφυλάςςεται και να μθ βλάπτεται θ χλωρίδα και θ πανίδα τθσ κάκε περιοχισ, ςτθν οποία
  18. 18. 17 δραςτθριοποιείται μια επιχείρθςθ ι κάποιο εργοςτάςιό τθσ. Υπάρχουν απλζσ πρακτικζσ όπωσ θ ανακφκλωςθ χαρτιοφ, χριςθ ανακυκλωμζνων υλικϊν κ.α. (www.iso.org) Διαχείριςη και Ζλεγχοσ Κινδφνου: Θ διαχείριςθ Κινδφνου βοθκάει τθσ εταιρίεσ να αυξιςουν τθν επίτευξθ των ςτόχων τουσ με το να εντοπίηουν ευκαιρίεσ και απειλζσ και να κατανζμουν αποτελεςματικότερα τουσ πόρουσ τουσ για τθν αντιμετϊπιςθ πικανοφ κινδφνου. Ρρακτικζσ διαχείριςθσ κινδφνου, παρζχει το ISO 31000. (www.iso.org) Ευαιςθητοποίηςη/ Εκπαίδευςη Προςωπικοφ: Ππωσ αναφζρουν και πολλοί guru τθσ ποιότθτασ, θ εκπαίδευςθ παίηει ςθμαντικό ρόλο ςτθν ποιότθτα, ςτθν αποφυγι λακϊν. Γιϋ αυτό το λόγο, το προςωπικό πρζπει να εκπαιδεφεται ςωςτά και να είναι ευαιςκθτοποιθμζνο πάνω ςε ηθτιματα ποιότθτα και πολλά άλλα τα οποία επθρεάηουν τθν απόδοςι του και τθσ εταιρίασ αλλά και τθσ εικόνασ (τθσ εταιρίασ). Αυτό- Αξιολόγηςη: Είναι μια διαδικαςία, κατά τθν οποία κζτονται ςτόχοι και ςτθν ςυνζχεια, αυτόσ που τουσ ζκεςε (οι επιχειριςεισ), φροντίηει να επιτευχκοφν και ςτο τζλοσ αξιολογεί τα αποτελζςματα. Σφμφωνα με τον Scriven, οι ςτόχοι πρζπει να αξιολογθκοφν αν είναι εφικτοί και ρεαλιςτικι και να ελεγχκεί ο βακμόσ επίτευξισ τουσ. (Scriven,1967). Άμεςη Διόρθωςη Λαθϊν: Θ άμεςθ διόρκωςθ λακϊν είναι ςθμαντικι ϊςτε να προλθφκεί κίνδυνόσ ο οποίοσ μπορεί να βλάψει τθν φιμθ, τθν οικονομικι κατάςταςθ και τθν ικανοποίθςθ των πελατϊν, μζχρι και κλείςιμο τθσ εταιρίασ. Σφγχρονη Τεχνολογία/ Υποδομζσ: Αναγκαίοσ ο εκςυγχρονιςμόσ των διαδικαςιϊν και ο αναςχεδιαςμόσ των επιχειριςεων, κακϊσ οι τεχνολογίεσ εξελίςςονται και το οικονομικό περιβάλλον που γίνονται πιο απαιτθτικά ειδικά ςτο θλεκτρονικό εμπόριο, ςτθν διαχείριςθ εφοδιαςτικισ αλυςίδασ, ςτθ διαχείριςθ ςχζςεων με τουσ πελάτεσ, ςτθ διαχείριςθ γνϊςθσ αλλά και ςτθν παραγωγι. Ικανοποίηςη Απαιτήςεων Καταναλωτϊν: Ο Kotler και ο Bell, όριςαν το marketing ωσ θ δραςτθριότθτα που ζχει ωσ ςτόχο να ικανοποιιςει τον καταναλωτι. Για τθν ποιότθτα ιςχφει το ίδιο. Θ ικανοποίθςθ είναι θ κφρια μζριμνα τθσ ποιότθτασ κακϊσ ζτςι ορίηεται και θ ίδια, προςπακϊντασ να προςφζρει χαρακτθριςτικά που επικυμεί ι ζχει ανάγκθ ο καταναλωτισ. (Kotler,1967, Bell & Emory,1971) Ζλεγχοσ Αρχείων & Εγγράφων: Θ διαχείριςθ εγγράφων είναι ςθμαντικι απαίτθςθ από το ISO 22000. Αποτελείται από θλεκτρονικό ςφςτθμα που παρακολουκεί και αποκθκεφει ζγγραφα που διακινεί θ εταιρία (περιουςιακά ςτοιχεία, ροι εργαςίασ κ.α.) Βοθκάει ςτθν πρόλθψθ κινδφνου, ζλεγχο καταςτάςεων και γενικι καταγραφι ιςτορικοφ.
  19. 19. 18 2.6.2.Δεύτερη Κατηγορία: «Παράγοντες Αγοραστικής Διαδικασίας» Brand Name (Επωνυμία): Θ επωνυμία επθρεάηει τθν αντίλθψθ τθσ ποιότθτασ που ζχει ζνασ καταναλωτισ για ζνα προϊόν. (Grewal et al., 1998) Τιμή: Υπάρχει κετικι ςχζςθ μεταξφ τιμισ και αντίλθψθσ ποιότθτασ για οριςμζνα προϊόντα. (Rao & Monroe, 1989) Συςκευαςία: Ζρευνεσ ζχουν δείξει ότι θ ςυςκευαςία επθρεάηει τθν αντίλθψθ ποιότθτασ ενόσ προϊόντοσ και μάλιςτα όςο πιο δφςκολθ προσ το άνοιγμα είναι μια ςυςκευαςία τόςο πιο υψθλι ποιότθτα ζχει το προϊόν για τουσ καταναλωτζσ. (McDaniel & Baker,1977) Προζλευςη: Κεωρείται λιγότερο ςθμαντικόσ παράγοντασ ζνδειξθσ ποιότθτασ, ςε ςχζςθ με τθν τιμι. Εκφράηεται ζντονθ προτίμθςθ για εγχϊρια προζλευςθ όταν το προϊόν κεωρείται ανϊτερο ποιοτικά. (Elliott & Cameron, 1994)
  20. 20. 19 3.Μεθοδολογία Για τθν επίτευξθ αυτισ τθσ μελζτθσ, διεξιχκθ ζρευνα. Εφόςον το ερϊτθμα πιρε τθν τελικι του μορφι, ακολουκικθκαν τα παρακάτω βιματα:  Αναηιτθςθ εταιριϊν τροφίμων και ποτϊν μζςω διαδικτφου και ςυγκεκριμζνα τθσ ICAP.  Βρζκθκαν 70 εταιρίεσ με τθν υψθλότερθ κερδοφορία για το 2012, ςφμφωνα με τθν ICAPGroup.  Αναηθτικθκαν οι ιςτοςελίδεσ των 70 αυτϊν εταιριϊν για αναφορζσ ςτθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια τροφίμων βάςθ ISO22000 ι γενικζσ αναφορζσ. (βλ: Ραράρτθμα1 )  Αποτζλεςμα, μόνο 46 να ζχουν κάποια (ζςτω ςτοιχειϊδθ αναφορά) ςε ποιότθτα και αςφάλεια. Οι 24 που αποκλείςτθκαν είτε δεν είχαν διακζςιμθ ιςτοςελίδα, είτε δεν υπιρχε καμιά αναφορά για αυτζσ ςτο διαδίκτυο, είτε δεν είχαν αναφορά ςε ποιότθτα ι αςφάλεια τροφίμων. (Σθμείωςθ: 3 εταιρίεσ: Attica Terra Good and Drinks AEBE, Γκατζνιο Δανιιλ & ΥΛΟΣ ΑΕ και Torre Θ. Γκλατηοφνθσ ΑΒΕΕ, είναι εταιρίεσ εμπορίασ τροφίμων και δεν ζχουν ιςτοςελίδα)  Μζςω τθσ διαδικτυακισ αναηιτθςθσ, ςυγκεντρϊκθκαν παράγοντεσ που αναφζρονται ςτισ δραςτθριότθτεσ των εταιριϊν ςτθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια κακϊσ και ςτισ πιςτοποιιςεισ ISO, όπωσ ISO22000 & ISO9001 και άλλων πιςτοποιιςεων ποιότθτασ (IFS,BRC,AGROCERT κτλ). (βλ: Ραράρτθμα2 )  Εξετάςτθκε ςε ποιοφσ παράγοντεσ αναφζρονται ςυχνότερα οι εταιρίεσ. (βλ: Ραράρτθμα3 )  Συντάχκθκε ερωτθματολόγιο κλειςτοφ τφπου, ζχοντασ ωσ επίκεντρο τθν βακμολόγθςθ με ςειρά ςθμαντικότθτασ τουσ παράγοντεσ που εντοπίςαμε από τισ εταιρίεσ και τθν ςυςχζτιςθ παραγόντων αγοράσ με τθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια με κλίμακα. (βλ: Ραράρτθμα4 ) Μοιράςτθκαν ςτο ςφνολο 155 ερωτθματολόγια, 75 θλεκτρονικά και 80 ςε ζντυπθ μορφι. Ζγκυρα: 138, άκυρα:17, εκ των οποίων τα 4 είχαν τυποποιθμζνεσ απαντιςεισ γι’ αυτό απορρίφκθκαν και 13 άκυρα λόγω μθν ολοκλθρωμζνων απαντιςεων.  Συλλογι και επεξεργαςία ερωτθματολογίων και ςφγκριςθ αποτελεςμάτων με αυτϊν των εταιριϊν και μεταξφ τουσ. Για τθν βιβλιογραφικι επιςκόπθςθ, αναηθτικθκαν βιβλία και άρκρα τα οποία είχαν αναφορζσ ςε τρόφιμα, ποιότθτα, αςφάλεια τροφίμων, παράγοντεσ ποιότθτασ, παράγοντεσ αντίλθψθσ ποιότθτασ και ςθμαντικότερεσ προςωπικότθτεσ που ανζπτυξαν κεωρίεσ ποιότθτασ και τα ζργα τουσ.
  21. 21. 20 4.Ανάλυςη Στο ςθμείο αυτό κα γίνει ανάλυςθ τθσ ζρευνασ και των αποτελεςμάτων τθσ. Κα χωριςτεί ςε δφο μζρθ, Μζροσ Α: Οι Εταιρίεσ, όπου κα γνωςτοποιθκεί θ ζρευνα και τα αποτελζςματα που ζχουν ςχζςθ με τισ εταιρίεσ κακϊσ και τα πορίςματα που βγικαν, και Μζροσ Β: Ερωτθματολόγιο, ςτο οποίο κα αναλυκεί το ερωτθματολόγιο και τα αποτελζςματα που προζκυψαν, ςφμφωνα με ςτατιςτικζσ αναλφςεισ. 4.1.Μέροσ Α: Οι Εταιρίεσ Ππωσ ζχει αναφερκεί και ςτθ Μεκοδολογία, παραπάνω, εξετάςτθκαν 70 εταιρίεσ παραγωγισ και εμπορίασ τροφίμων (Ραράρτθμα 1), καταλιξαμε ςε 46 εταιρίεσ, οι οποίεσ ζχουν αναφορά ςε ποιότθτα. Από το ςφνολο των εταιριϊν (46), μόνο οι 36 δθμοςιεφουν ότι ζχουν το ISO 22000, οι 29 δθμοςιεφουν το ISO 9000 και 10 εταιρίεσ το ISO 14000. Από τισ 36 που δθμοςιεφουν ότι είναι πιςτοποιθμζνεσ με το ISO 22000, μόνο 9 επιχειριςεισ δθμοςιεφουν τισ Ρολιτικζσ Αςφάλειασ Τροφίμων που ακολουκοφν ςφμφωνα με το πρότυπο αυτό. Μζςω διαδικτυακισ ζρευνασ ςυλλζχκθκαν παράγοντεσ ςτουσ οποίουσ οι εταιρίεσ δίνουν μεγαλφτερθ βάςθ. Ζτςι βγικε το πόριςμα, πωσ οι περιςςότερεσ εταιρίεσ αναφζρουν ςτο διαδίκτυο τα παρακάτω: Εταιρίεσ 46 Έλεγσοι Αζθάλειαρ Τποθίμυν-Ποηών 37 Ικανοποίηζη Απαιηήζευν Καηαναλυηών 35 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Παπαζκεςήρ-Παπαγυγήρ 23 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Ππομήθειαρ 21 Τήπηζη Νομοθεζίαρ 18 Σύγσπονη Τεσνολογία-Υποδομέρ 18 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Αποθήκεςζηρ 16 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Γιάθεζηρ- Γιανομήρ 16 Δςκαιπίερ Βεληίυζηρ 16 Πεπιβάλλον 15 Δςαιζθηηοποίηζη-Δκπαίδεςζη Πποζυπικού 15 Τήπηζη Κανόνυν Υγιεινήρ 14 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Παπαλαβών 11 Γιασείπιζη και Έλεγσορ Κινδύνος 7 Αςηό-Αξιολόγηζη 6 Σεβαζμόρ και Ήθορ 5 Γιασείπιζη-Αξιολόγηζη Παπαπόνυν-Αναθοπών 4 Υτηλή ποιόηηηα με Φαμηλό Κόζηορ 3 Έλεγσορ Απσείυν και Δγγπάθυν 3 Άμεζη Γιόπθυζη Λαθών 2 Ρίνακασ 2: Αφξουςα ςειρά Ραραγόντων Ροιότθτασ & Αςφάλειασ για τισ Εταιρίεσ Φαίνεται πωσ οι περιςςότερεσ εταιρίεσ κεωροφν ςθμαντικότερο να προωκοφν τθν διαδικαςία ελζγχων αςφάλειασ τροφίμων και τον ςτόχο τουσ να ικανοποιιςουν τουσ καταναλωτζσ τουσ, από το αν
  22. 22. 21 εκπαιδεφουν το προςωπικό τουσ, αν προςζχουν το περιβάλλον, αν διαχειρίηονται παράπονα και αναφορζσ και αν διορκϊνουν άμεςα τα λάκθ τουσ. 4.2.Μέροσ Β: Ερωτηματολόγιο Το ερωτθματολόγιο αποτελείται από τρεισ ενότθτεσ, αρχικά εξετάςτθκαν οι παράγοντεσ τουσ οποίουσ δθμοςιεφουν οι επιχειριςεισ, και ηθτικθκε από τουσ ερωτθκζντεσ να βακμολογιςουν με κλίμακα ςθμαντικότθτασ από το 1 ζωσ το 10, τουσ δζκα πιο ςθμαντικοφσ παράγοντεσ κατά τθν κρίςθ τουσ. Στθ ςυνζχεια, ςτθ δεφτερθ ενότθτα δόκθκαν τζςςερισ παράγοντεσ (επωνυμία, τιμι, ςυςκευαςία, προζλευςθ) που μπορεί να επθρεάςουν τθν αντίλθψθ τουσ για τθν ποιότθτα και τθν αςφάλεια ενόσ προϊόντοσ (Ραράρτθμα 4), και ηθτικθκε να βακμολογιςουν τθν ςθμαντικότθτα του κάκε παράγοντα με κλίμακα 1 ζωσ 5. Στο ςφνολο οι ερωτθκζντεσ ιταν 155 (75 απαντικθκαν θλεκτρονικά και 80 ςε ζντυπθ μορφι). Στθν Τρίτθ ενότθτα εξετάςτθκαν το φφλλο και θ θλικία. Τα αποτελζςματα τθσ πρϊτθσ ενότθτασ είναι τα εξισ: Μζςοσ Όροσ Mean) Αριθμόσ Ερωτηθζντων N=138 Τυπική Απόκλιςη(Std. Deviation) 8,2609 Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ 2,77713 7,3986 Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων-Ροτϊν 3,29906 3,9928 Τιρθςθ Νομοκεςίασ 3,68365 3,1377 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Ραραςκευισ/ Ραραγωγισ 3,15116 3,1377 Υψθλι ποιότθτα με Χαμθλό κόςτοσ 3,39212 2,8768 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Αποκικευςθσ 3,01203 2,7029 Ρεριβάλλον 2,95319 2,5 Σεβαςμόσ & Ικοσ 2,95279 2,4783 Διαχείριςθ & Ζλεγχοσ Κινδφνου 3,27391 2,471 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Ρρομικειασ 3,15116 2,442 Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτϊν 3,03752 2,3986 Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν 2,96584 2,0507 Σφγχρονθ Τεχνολογία/ Υποδομζσ 2,89556 1,9493 Ευαιςκθτοποίθςθ/ Εκπαίδευςθ Ρροςωπικοφ 2,64802 1,6449 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Ραραλαβϊν 2,71734 1,5435 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Ραραπόνων/ Αναφορϊν 2,38646 1,4493 Διαχείριςθ/ Αξιολόγθςθ Διάκεςθσ/ Διανομισ 2,36172 1,2319 Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ 2,2678 0,8116 Αυτό- Αξιολόγθςθ 1,85437 0,4493 Ζλεγχοσ Αρχείων & Εγγράφων 1,61233 Ρίνακασ 3: Μζςοι Προι των Ραραγόντων Ροιότθτασ & Αςφάλειασ ςφμφωνα με τουσ καταναλωτζσ
  23. 23. 22 Ραρατθρείται πωσ για τουσ καταναλωτζσ ποιο ςθμαντικι είναι θ τιρθςθ κανόνων υγιεινισ(8,2μ.ο.) και οι ζλεγχοι αςφάλειασ τροφίμων(7,3μ.ο), και ςε δεφτερθ μοίρα ζρχονται θ τιρθςθ νομοκεςίασ(3,9μ.ο.), διαχείριςθ παραςκευισ/παραγωγισ(3,1μ.ο.) και θ υψθλι ποιότθτα με χαμθλό κόςτοσ(3,1μ.ο). Αμζςωσ μετά είναι θ διαχείριςθ αποκικευςθσ(2,8μ.ο) και το περιβάλλον(2,7μ.ο), ενϊ αςιμαντα ςχεδόν φαίνεται να είναι θ αυτό-αξιολόγθςθ(0,8μ.ο) και ο ζλεγχοσ αρχείων και εγγράφων(0,4μ.ο.) Θ δεφτερθ ενότθτα ζδειξε τα εξισ: Statistics Επωνυμία Τιμή Συσκευασία Προέλευση N Valid 137 136 137 137 Missing 1 2 1 1 Mean 3,4818 3,5735 3,6861 4,0292 Std. Deviation ,94014 1,04444 1,02003 ,84837 Minimum 1,00 1,00 1,00 2,00 Maximum 5,00 5,00 5,00 5,00 Ρίνακασ 4: Μζςοι Προι Ραραγόντων Αγοραςτικισ Διαδικαςίασ Ραρατθροφμε πωσ οι ερωτθκζντεσ, μεγαλφτερθ βαρφτθτα δίνουν ςτθν προζλευςθ(4,02μ.ο) ενόσ προϊόντοσ για να αντιλθφκοφν τθν ποιότθτά του, δεφτερθ ζρχεται θ ςυςκευαςία(3,6μ.ο), τρίτθ θ τιμι(3,5μ.ο) και τελευταία θ επωνυμία(3,4μ.ο). Αποτελζςματα τρίτθσ ενότθτασ: Ηλικία Frequency Percent % Valid Percent Cumulative Percent Valid 1 (<18) 6 4,3 4,4 4,4 2 (19-29) 110 79,7 80,3 84,7 3 (30-39) 10 7,2 7,3 92,0 4 (40+) 11 8,0 8,0 100,0 Total 137 99,3 100,0 Missing System 1 ,7 Total 138 100,0 Ρίνακασ 5: Αντιςτοιχία ερωτθκζντων-θλικίασ (και ςε ποςοςτά) Από τον πίνακα αυτό, φαίνεται ότι από το ςφνολο των 138 ζχουμε 137 που απάντθςαν ςτθν θλικιακι κατθγορία και πωσ οι περιςςότεροι είναι θλικίασ 19-29 (110 ερωτθκζντεσ). Για να διευκολυνκεί θ ςτατιςτικι ανάλυςθ, οι κατθγορίεσ ςυμπυκνϊκθκαν ςε: 1θ κατθγορία θλικίασ <18-29 (116 ερωτθκζντεσ, οι νζοι) και 2θ κατθγορία θλικίασ 30-40+ (21 ερωτθκζντεσ, οι “μεςιλικεσ”). Ο καταμεριςμόσ των φφλλων είναι ο εξισ: 60 άνδρεσ και 77 γυναίκεσ.
  24. 24. 23 4.2.1.Συςχέτιςη 4.2.1.1.Συσχέτιση Παραγόντων Ποιότητας & Ασφάλειας Συςχζτιςθ(βλ: Ραράρτθμα 5) υπάρχει μεταξφ των:  Ραράγοντασ 1 (Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων) και Ραράγοντασ 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,297, p<0.01). Συνεπϊσ, όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον παράγοντα «Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων», τείνουν να κεωροφν αντίςτοιχα ςθμαντικό και τον παράγοντα «Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ».  Ραράγοντα 1 (Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων) και Ραράγοντασ 9 (Διαχείριςθσ Ραραπόνων/Αναφορϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,239, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 1 (Ζλεγχοι Αςφάλειασ Τροφίμων) με Ραράγοντασ 12 (Σεβαςμόσ & Ικοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων(r=-0,230, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,237, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 8 (Διαχείριςθ Διάκεςθσ/ Διανομισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,179, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 10 (Υψθλι Ροιότθτα- Χαμθλό Κόςτοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των παραγόντων (-0,189, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 11 (Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,296, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 16 (Αυτό-Αξιολόγθςθ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,287, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 17 (Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,212, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.
  25. 25. 24  Ραράγοντα 2 (Τιρθςθ Κανόνων Υγιεινισ) με Ραράγοντασ 20 (Ζλεγχοσ Αρχείων & Εγγράφων): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,238, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 3 (Τιρθςθ Νομοκεςίασ) με Ραράγοντασ 14 (Διαχείριςθ & Ζλεγχοσ Κινδφνου): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,187, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 3 (Τιρθςθ Νομοκεςίασ) με Ραράγοντασ 19 (Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,285, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 5 (Διαχείρθςθ Ραραλαβϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,541, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 6 (Αποκικευςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,243, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 7 (Διαχείριςθ Ραραςκευισ/ Ραραγωγισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,232, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 8 (Διαχείριςθ Διάκεςθσ/ Διανομισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,186, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 10 (Υψθλι Ροιότθτα- Χαμθλό Κόςτοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,231, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 11 (Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,356, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 12 (Σεβαςμόσ & Ικοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,382, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 13 (Ρεριβάλλον): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,175, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.
  26. 26. 25  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 14 (Διαχείριςθ & Ζλεγχοσ Κινδφνου): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,239, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 15 (Ευαιςκθτοποίθςθ/ Εκπαίδευςθ Ρροςωπικοφ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,316, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 17 (Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,187, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 4 (Διαχείριςθ Ρρομικειασ) με Ραράγοντασ 19 (Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,456, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,416, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 8 (Διαχείριςθ Διάκεςθσ/ Διανομισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,240, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 10 (Υψθλι Ροιότθτα- Χαμθλό Κόςτοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,201, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 11 (Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,176, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 12 (Σεβαςμόσ & Ικοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,271, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 13 (Ρεριβάλλον): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,293, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 14 (Διαχείριςθ & Ζλεγχοσ Κινδφνου): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,252, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.
  27. 27. 26  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 15 (Ευαιςκθτοποίθςθ/ Εκπαίδευςθ Ρροςωπικοφ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,338, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 17 (Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,243, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 18 (Σφγχρονθ Τεχνολογία/ Υποδομζσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,224, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 5 (Διαχείριςθ Ραραλαβϊν) με Ραράγοντασ 19 (Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,320, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 7 (Διαχείριςθ Ραραςκευισ/ Ραραγωγισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,273, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 8 (Διαχείριςθ Διάκεςθσ/ Διανομισ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει κετικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=0,227, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν ςθμαντικό τον ζναν παράγοντα, κεωροφν και τον άλλο.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 9 (Διαχείριςθ Ραραπόνων/ Αναφορϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,220, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 10 (Υψθλι Ροιότθτα- Χαμθλό Κόςτοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,180, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 11 (Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,184, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 12 (Σεβαςμόσ & Ικοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,264, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.
  28. 28. 27  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 13 (Ρεριβάλλον): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,204, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 14 (Διαχείριςθ & ‘Ζλεγχοσ Κινδφνου): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,178, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 15 (Ευαιςκθτοποίθςθ/ Εκπαίδευςθ Ρροςωπικοφ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,257, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 17 (Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,222, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 6 (Διαχείριςθ Αποκικευςθσ) με Ραράγοντασ 19 (Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,260, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 7 (Διαχείριςθ Ραραγωγισ/Ραραςκευισ) με Ραράγοντασ 10 (Υψθλι Ροιότθτα- Χαμθλό Κόςτοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,245, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 7 (Διαχείριςθ Ραραγωγισ/Ραραςκευισ) με Ραράγοντασ 11 (Ευκαιρίεσ Βελτίωςθσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,214, 0,01<p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 7 (Διαχείριςθ Ραραγωγισ/Ραραςκευισ) με Ραράγοντασ 12 (Σεβαςμόσ & Ικοσ): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,263, p<0,05), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 7 (Διαχείριςθ Ραραγωγισ/Ραραςκευισ) με Ραράγοντασ 19 (Λκανοποίθςθ Απαιτιςεων Καταναλωτι): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,289, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.  Ραράγοντα 8 (Διαχείριςθ Διάκεςθσ/Διανομισ) με Ραράγοντασ 17 (Άμεςθ Διόρκωςθ Λακϊν): Θ ςτατιςτικι ανάλυςθ ζδειξε ότι υπάρχει αρνθτικι ςυςχζτιςθ μεταξφ των δφο παραγόντων (r=-0,319, p<0,01), ςυνεπϊσ όςοι κεωροφν τον ζναν παράγοντα ςθμαντικό, δεν κεωροφν ςθμαντικό τον άλλον.

×