Ce diaporama a bien été signalé.
Nous utilisons votre profil LinkedIn et vos données d’activité pour vous proposer des publicités personnalisées et pertinentes. Vous pouvez changer vos préférences de publicités à tout moment.

Mim savaslari tadımlık

666 vues

Publié le

Publié dans : Art & Photos
  • Soyez le premier à commenter

Mim savaslari tadımlık

  1. 1. ED‹TÖR DARREN FLEET YARATICI YÖNETMEN PEDRO INOUE MAKALELER‹YLE GEORGE AKERLOF MARGARET ATWOOD LOURDES BENERIA HERMAN DALY MICHAEL HUDSON STEVE KEEN MANFRED MAX-NEEF DAVID ORRELL BILL REES JOHN RALSTON SAUL JOSEPH STIGLITZ SANAT YÖNETMEN‹ WILL BROWN YARDIMCI SANAT YÖNETMEN‹ ELLEN LEE ÜRET‹M SORUMLUSU LAUREEN BERCOVITCH TÜRKÇE ED‹SYON EM‹NE BORA YÜCEL GÖKTÜRK ÖZDE DUYGU GÜRKAN SEM‹H SÖKMEN GERÇEK-DÜNYA EKONOM‹S‹ DERS K‹TABI MMIIMM SSAAVVAAfifiLLAARRII NEOKLAS‹K ‹KT‹SADIN YARATICI ‹MHASI KALLE LASN
  2. 2. Ö⁄RENC‹ ‹Ç‹N ÖNSÖZ Hey siz, oradaki tüm ö¤renciler, Üniversiteye çok kritik bir kavflakta bafll›yorsunuz. Kapitalizm krizde ve bu kriz sürekli derinlefliyor. ‹ktisatç›lar›n, nam-› di¤er “ekonomistlerin” d›flsal etkenleri modellerine dahil etmekteki aczini ve hepsini gafil avlayan 2008 finansal çöküflünü bir yana b›raksak bile, türlerin soyunun tükenifli, kaynaklar›n yok oluflu ve iklim de¤iflikli¤i gibi olgulara bir aç›klama getirememeleri, ekonomistli¤i alay ve e¤lence konusu haline getirdi. Bu sadece akademik dünyayla da s›n›rl› de¤il, bugün s›radan insanlar bile iktisad›n ne ifle yarad›¤›n› sorguluyor, beceriksizli¤ine burun k›v›r›yor. Hakl›s›n›z, ders kitaplar›n›za gömülüp, mant›kl› ve derli toplu olduklar› izlenimini veren dersleri dinlerken, hocalar›n›z› odalar›n›n duvarlar›n› süsleyen diploma ve ödüllerle özdefllefltirirken, kolayl›kla iktisad›n bir bilim oldu¤u fikrine kap›labilirsiniz: de¤iflmez yasalar›, kan›tlanm›fl teorileri ve Nobel Ödülü kazanan araflt›rmac›lar›yla titiz, incelikli bir disiplin. Oysa gerçek hiç de öyle de¤il. Görünüflteki bu durum insan› bir süre aldatabilir, ama iktisad›n birçok itiraza gebe bir alan oldu¤unu, önermelerinin ve inan›l›rl›¤›n›n hiçbir zaman olmad›¤› kadar sorguland›¤›n› keflfetmek için yüzeyin biraz alt›na bakmak yeter. Bugün hüküm süren neoklasik paradigma da¤›l›yor ve yerini daha kaotik, biyolojik ve davran›flsal, yeni bir paradigma al›yor. Ama okudu¤unuz fakülte, t›pk› dünyan›n baflka birçok yerindeki iktisat fakülteleri gibi, hâlâ eski düzene uygun hareket ediyordur muhtemelen. Bunun nedeni kuflaklar boyunca k›demli profesörlerin, muhaliflerini marjinallefltirmifl ve rekabeti ortadan kald›rm›fl olmas›. Üniversitenizdeki iktisat kürsüsü bir polis devleti gibi çal›fl›yor — yenili¤in takdir edildi¤i ve ödüllendirildi¤i bir serbest piyasa ortam› gibi de¤il! Bölümünüzün d›fl›nda ise coflkulu ve tamamen farkl› bir
  3. 3. iktisat türü dallan›p budaklan›yor. D›flar›da birçok sosyal iktisatç›, feminist iktisatç›, disiplinleraras› iktisatç›, davran›flç› iktisatç›, ekolojist iktisatç› ve neoklasik ö¤retiyi alenen elefltiren ve alafla¤› etmeye çal›flan yüzlerce entelektüel ve “uyumsuz” profesör var. Demek ki, e¤itiminizi devam ettirece¤iniz bundan sonraki birkaç y›lda sizin de önünüze iki yol ç›kacak. Ya ayan beyan ortada olan tüm tutars›zl›klar› gözard› edip statükoyu kabullenecek ve eski paradigman›n ömrünün bir-iki kuflak daha sürmesini umut ederek kendinize bu yönde bir kariyer kuracaks›n›z ya da kendinizi flimdiden yenilikçilerle yan yana konumland›racaks›n›z. Bir ajitatör, bir provokatör, bir mim savaflç›s› ya da bir iflgalci olabilirsiniz. Kampüsteki panolara muhalif mesajlar asan, s›n›fta hocalara sorular›yla meydan okuyan bir ö¤renci olabilirsiniz. Gelece¤inizi paradigma de¤iflimi üzerine kurabilirsiniz. Adbusters ekibi olarak, bu kitab›n hayal gücünüzü tetiklemesini, daha riskli ve heyecanl› yolu seçmeniz için size esin kayna¤› olmas›n› umut ediyoruz. Kalle Lasn, Yaz 2012
  4. 4. Eylemsiz duyarl›l›k ruhu mahveder. Edward Abbey
  5. 5. KAP‹TAL‹ZM?
  6. 6. SEN SAYIN ‹KT‹SAT PROFESÖRÜ ! 2008’deki finansal erime nas›l oldu da siz akademisyenleri, karar al›c›lar›, beyin tak›mlar›n› gafil avlad›? A€z›n›z neden öyle befl kar›fl aç›k kald›? Nas›l oldu da içinizden biri bile yaklaflan krizi göremedi? EKONOM‹STLER HER fiEY‹ NASIL BU KADAR YANLIfi ANLADI? EKONOM‹STLER NE ‹fiE YARIYOR K‹? EKONOM‹STLER KOLTUKLARINDAN ‹NMEL‹ B‹ZCE! EKONOM‹STLER FALAKADAN KAÇAB‹LECEK M‹? YÜZ KARASI OLMUfi B‹R KONU NASIL YEN‹DEN ‹NfiA ED‹L‹R?* THE NEW YORK TIMES MAGAZINE BUSINESS WEEK THE FINANCIAL TIMES ATLANTIC MAGAZINE MONEY MAGAZINE Hiçbir bilimsel disiplin itibar›na bu derece a€›r bir darbe almam›flt›… Öyleyse Say›n Profesör, nas›l oluyor da hiçbir fley de€iflmemifl gibi devam edebiliyorsunuz? Bu eski teraneler neden hâlâ okutuluyor? Üniversitede müfredat›n tepeden t›rna€a elden geçirilmesi gerekmez mi? HEY * Ed Fullbrook’un izniyle, How to Bring Economics into the 3rd Millennium by 2020 (2020 ‹tibariyle Ekonomi Üçüncü Milenyuma Nas›l Ayak Uydurur?)
  7. 7. Modern iktisat hasta. ‹ktisat, ekonomik dünyay› anlamadaki pratik etkileri için de¤il, s›rf kendi flan› için oynanan entelektüel bir oyuna dönüfltü. Ekonomistler iktisad›, analitik kesinli¤in her fleyi belirledi¤i, ama pratikteki geçerlili¤i aç›s›ndan hiçbir fley ifade etmeyen bir toplumsal matemati¤e dönüfltürdüler. Nobel Ödülü alm›fl en az üç biliminsan› bu konudaki çekincelerini dile getirdi. 1982 gibi erken bir tarihte Wassily Leontief modellerin verilerden daha önemli hale geldi¤ini söyledi: “Profesyonel ekonomi dergileri sayfalarca süren matematiksel formüllerle dolu. ‹ktisat kuramc›lar› her y›l bir sürü matematiksel model gelifltirip bu modellerin biçimsel özelliklerini detayl› bir flekilde araflt›r›yor, ekonometriciler ayn› veri setlerine akla gelebilecek her flekildeki cebirsel fonksiyonlar› uydurmaya çal›fl›yorlar.” 1997’de Ronald Coase flu flikâyette bulunuyordu: “Mevcut iktisat havada uçuflan kuramsal mülahazalardan ibaret ve gerçek dünyada olup bitenlerle çok az ba¤lant›s› var.” Milton Friedman da yaflam›n›n sonlar›na do¤ru flu gözlemi yapm›flt›: “‹ktisat gerçek ekonomik sorunlarla u¤raflan bir alan olmaktan ziyade matemati¤in gizemli bir dal›na dönüfltü.” ‹tibarl› flahsiyetlerden gelen bu yak›nmalardan sonra ne de¤iflti? 2009’da David Lamender bu önemli uyar›lar›n “ABD’deki lisansüstü iktisat e¤itimi üzerinde bir etkisi olmad›¤›”na hay›flan›yordu. Anlafl›lan, 1998’de Mark Blaug’un kötümser bir yaklafl›mla belirtti¤i gibi, “Durdurmas› çok zor bir canavar yaratm›flt›k”. Mesele matemati¤in kendisi de¤il, tekni¤in tak›nt›l› bir biçimde içerikten üstün tutulmas›. ‹ktisatta faydal› bulgusal yöntemlerin ve zengin veri modellerinin kullan›m› için s›n›rl› da olsa bir yer oldu¤u söylenebilir. Ancak bunlar teknik estetikleri yüzünden de¤il, gerçek dünyay› aç›klamakta faydal› olduklar› için benimsenmelidir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Hey siz, oradaki sanat merakl›lar›, gurmeler ve hevesli tipler, Geoffrey Hodgson III. MANTIK MANYAKLARI III. MANTIK MANYAKLARI III. MANTIK MANYAKLARI ...
  8. 8. Görünmez el— fiiflirilmifl umudun anas›, Metresi umutsuzlu€un! Etheridge Knight
  9. 9. “On y›l kadar Peru’nun Sierra bölgesindeki afl›r› yoksul yerlerde, orman alanlar›nda ve Latin Amerika’n›n kentsel kesimlerinde çal›flt›m. O dönemin bafllar›nda bir gün kendimi Peru’nun Sierra bölgesinde bir yerli köyünde bulmufltum. Berbat bir gündü ve kesintisiz ya¤mur ya¤›yordu. Ben de harabelerin içinde ayaktayd›m. Karfl›mda ise bir adam çamurun içinde dikiliyordu, harabenin de¤il çamurun içinde. K›sa boylu biriydi, zay›f, aç, iflsiz, befl çocu¤u, bir kar›s› ve bir ninesi vard›. Bense Berkeley’den gelen haval› iktisatç›yd›m. Birbirimize bakarken fark ettim ki, o koflullar içinde o adama söyleyebilece¤im anlaml› hiçbir fley yoktu, bir iktisatç› olarak kulland›¤›m dil hiçbir ifle yaramazd›. Ona mutlu olmas› gerekti¤ini çünkü gayrisafi milli has›lan›n yüzde 5 artt›¤›n› filan m› söylemeliydim? Her fley saçmayd›. ‹ktisatç›lar rahat ofislerinde yoksullu¤u araflt›r›r ve çözümler sunar, ellerinde tüm istatistikler vard›r, modelleri infla eder ve her fleyi bildiklerini san›rlar. Ama yoksullu¤u anlamazlar.” MANFRED MAX-NEEF 04.
  10. 10. Julie Matthaei, Wellesley Üniversitesi’nde iktisat profesörü ve ABD Dayan›flmac› Ekonomi A¤›’n›n ortak kurucusu ve üyesi. Solidarity Economy: Building Alternatives for People and Planet (Dayan›flmac› Ekonomi: ‹nsanlar ve Gezegen ‹çin Alternatifler ‹nfla Etmek) kitab›n›n editörlerinden. Kitaba www.lulu.com/changemaker adresinden ulafl›labilir. Wellesley beni 1978 y›l›nda üniversitenin tarihindeki ilk ve tek radikal iktisatç› olarak ifle ald›. Ö¤rencilerin bask›s› sayesinde ifle al›nm›flt›m. Üçüncü s›n›f› yurtd›fl›nda okuyan ö¤renciler ana ak›m Amerikan neoklasik iktisat modelinden farkl› teorilerle karfl›laflm›flt› ve bu görüfllerin de üniversitede temsil edilmesini talep ediyordu. Bölüm “farkl› iktisat paradigmalar›” konusunda ders verebilecek birini arad›¤›na dair bir ilan verdi. O dönem Yale Üniversitesi’ndeki tek Marksist iktisatç› olan ve doçentlik verilmeyen David Levine’in rehberli¤inde doktoram› yap›yordum. Baflvurdum ve ifle al›nd›m. JULIE MATTHAEI “DOÇENT OLUP ‹fi GARANT‹S‹NE KAVUfiTU⁄UMDA B‹RAZ RAHATLADIM, DERS ANLATIRKEN DAHA FAZLA R‹SK ALAB‹LD‹M” 03.
  11. 11. Goldman Sachs Aktif Varl›k Yönetimi HOCANA SOR BAKALIM ! S›cak paray› bir Robin Hood vergisiyle so€utsak nas›l olur? Büyümenin sonu yok. HARVARD BUSINESS REVIEW, OCAK / fiUBAT 2011
  12. 12. B‹Z, BÜTÜN DÜNYANIN ‹KT‹SAT Ö⁄RENC‹LER‹, ‹THAM ED‹YORUZ: S‹Z, NEOKLAS‹K ‹KT‹SAT HOCALARI VE S‹Z‹N MEZUN ETT‹⁄‹N‹Z Ö⁄RENC‹LER, DEVASA B‹R SAHTEKÂRLI⁄I EBED‹LEfiT‹RD‹N‹Z. SAF, KATIfiIKSIZ B‹R B‹L‹MLE, B‹R FORMÜL B‹L‹M‹YLE VE B‹L‹MSEL YASALARLA ÇALIfiTI⁄INIZI ‹DD‹A ED‹YORSUNUZ, AMA S‹Z‹NK‹ B‹R SOSYAL B‹L‹M. VE B‹R SOSYAL B‹L‹M‹N BÜTÜN KIRILGANLI⁄INA VE BEL‹RS‹ZL‹⁄‹NE SAH‹P. YAN‹, OLMADI⁄INIZ B‹R fiEY OLDU⁄UNUZU ‹DD‹A ED‹YORSUNUZ. S‹Z BÜROLARINIZDA SAKLANIRKEN, JARGONUNUZLA KEND‹N‹Z‹ KORURKEN, GERÇEK DÜNYADA ORMANLAR YOK OLUYOR, TÜRLER TÜKEN‹YOR, ‹NSAN HAYATLARI MAHVOLUYOR, KAYBOLUYOR. S‹Z‹ GEZEGEN‹N SAK‹NLER‹N‹ BÜYÜK B‹R ‹HMALKÂRLIK ‹Ç‹NDE YÖNETMEKLE ‹THAM ED‹YORUZ. EKONOM‹K KALKINMA ÖLÇÜTÜNÜZ OLAN GAYR‹SAF‹ YURT‹Ç‹ HASILANIN EN BAfiTAN BER‹ ASLEN KUSURLU VE YETERS‹Z OLDU⁄UNU B‹L‹YORSUNUZ. ANCAK Y‹NE DE ONUN KÜRESEL B‹R STANDART OLMASINA, HER GÜN HER NEV‹ MEDYA TARAFINDAN BEYAN ED‹LMES‹NE CEVAZ VER‹YORSUNUZ. S‹Z‹ ‹NSAN‹ VE ÇEVRESEL SA⁄LIK PAHASINA, EKONOM‹K GEL‹fiME ‹LÜZYONUNU SORUMSUZCA DESTEKLEMEKLE ‹THAM ED‹YORUZ. ÇOK BÜYÜK B‹R FENALIK YAPTINIZ, AMA M‹ADINIZ DOLUYOR. ‹KT‹SAT DEVR‹M‹, TAR‹HTEK‹ BÜTÜN DEVR‹MLER G‹B‹ UMUT VE KARARLILIKLA BAfiLAMIfi BULUNUYOR. PARAD‹GMA ÇATIfiMALARIMIZ OLACAK, HAK‹KAT ANLARIMIZ OLACAK VE BUNLARIN HER B‹R‹NDEN YEN‹ B‹R ‹KT‹SAT DO⁄ACAK — AÇIK, BÜTÜNLÜKLÜ, ‹NSAN‹ ÖLÇEKL‹. BÜTÜN KAMPÜSLERDE S‹Z ‹HT‹YAR KEÇ‹LER‹ ‹KT‹DARDAN ‹ND‹RECE⁄‹Z. SONRA DA, MÜTEAK‹P AYLARDA VE YILLARDA, KIYAMET MAK‹NES‹N‹N YEN‹DEN PROGRAMLANMA ÇALIfiMALARINA BAfiLAYACA⁄IZ. Bu manifestoyu kickitover.org’da imzalay›n bunu hocan›z›n kap›s›na çivileyin BAS KIÇINA TEKMEY‹ MAN‹FESTOSU
  13. 13. “Ar›zal›” Bir Kara Cuma sabah› henüz günefl do€madan, birkaç bin kifli “ar›zal›” ilanlar› bas›p alt› büyük bankan›n ATM’lerine yap›flt›r›yor.
  14. 14. oradaki Karn›n›z›n üçte birini yeme¤e, üçte birini suya ay›r›n, kalan üçte birini bofl b›rak›n. — ‹slami hadis Hey siz, uyurgezerler,
  15. 15. Bir konteyner dolusu oyunca€›n Hong Kong’dan Los Angeles’a nakledilmesinin gerçek maliyeti nedir? Ya da Yeni Zelanda a€açlar›ndan toplanm›fl bir kasa elman›n Kuzey Amerika marketlerinde yerini almas›n›n? Peki ya mutfakta 7/24 v›z›ldayan buzdolab›n›n nedir gerçek maliyeti... elektrikli ›zgaran›zda caz›rdayan bifte€in... garaj›n›zda yatan araban›n?
  16. 16. B‹R M‹LL‹K KONTEYNER YOLCULU⁄UNUN GERÇEK MAL‹YET‹ NED‹R? Portekiz’den gelen üç santime yirmi befl santimlik bir kutu kraker nas›l olur da bir yük gemisinin içinde okyanusu afl›p sonra da yüklendi€i kamyonla taa bizim flehre kadar getirilir de, yine de 1,5 dolara sat›l›r? Marketteki iflletmeciye sordum bunu — o da bilmiyormufl. Manfred Max-Neef
  17. 17. NE KADAR HAYRET VER‹C‹ K‹ TOPLUMUMUZUN GELD‹⁄‹ NOKTADA PETROLÜ YERALTINDAN ÇIKARMAK RAF‹NER‹YE NAKLETMEK PLAST‹⁄E ÇEV‹RMEK fiEKL‹N‹ VERMEK SATIfi YER‹NE NAKLETMEK ALIP EVE GET‹RMEK ‹Ç‹N GEREKEN ÇABA, YEMEK B‹TT‹KTEN SONRA KALKIP B‹R KAfiI⁄I YIKAMAKTAN DAHA ZAHMETS‹Z SAYILIYOR.
  18. 18. KAP‹TAL‹ZMDE HAYAT, B‹R fiEYLER H‹SSETMEY‹ SÜRDÜREB‹LMEK, DUYGUSAL OYUNDAN KOPMAMAK, BÜTÜN FONKS‹YONLARI ‹fiLEYEN B‹R ‹NSAN OLARAK KEND‹ DUYGUSAL ÇEK‹RDE⁄‹N‹ZE TUTUNMAK ‹Ç‹N SÜRDÜRÜLEN RUHSAL B‹R SAVAfiTIR.
  19. 19. can›m g›rtla¤›m›za kadar borçlanal›m!
  20. 20. Bir kuflun flark›s›n› dinlemenin verdi€i mutlulukla depresyondan ç›k›labilir.
  21. 21. Evet, ö€renciler, karar vakti. Birçok kiflinin insanl›k tarihinde yol ayr›m› oldu€unu düflündü€ü bir noktada yafl›yorsunuz. Kayak pistini and›ran e€imlere sahip çizgilerin oldu€u bir sürü grafik gördünüz. ‹nsan nüfusu. Gayr›safi milli has›la. Türlerin neslinin tükenmesi. Karbon sal›mlar›. Kaynak k›tl›klar›. Bir fleylerden feragat edilmesi gerekti€ini biliyorsunuz. Bedelin adil olmad›€›n› düflünüyorsunuz. Hatta belki de dünya ekonomisinin gerçekten de bir saadet zinciri oldu€u ortaya ç›karsa, sizin ve çocuklar›n›z›n oyuna kat›lmak için geç kalm›fl olaca€›n›zdan flüpheleniyorsunuz. Bu yüzden bir kavflakta duruyorsunuz. Al›fl›lageldik yolu seçebilir ve Berlin Duvar›’n›n çökmesinden hemen sonra Marksist ideoloji üzerine doktora yapmaktan daha etkileyici olmayan bir diplomayla bafl bafla kalma riskini alabilirsiniz. Ya da rejimin de€iflmesi ihtimaline oynay›p sesinizi yükseltebilir, hocalar›n›z› sorgulayabilir, düzen bozucu fikirlere aç›k olabilir ve genel olarak bir de€iflim temsilcisi gibi hareket edebilirsiniz. ‹ktisad›n karmafl›k, dinamik ve a€ yap›s›na sahip bir sistem oldu€unda ›srar edebilir ve e€itimden onu anlamak için gerekli araçlar› talep edebilirsiniz. ‹ktisad›n adaletsiz, istikrars›z ve sürdürülebilirlikten uzak oldu€una dikkat çekebilir ve onu tedavi etmek için gerekli becerileri talep edebilirsiniz. Kâhinlere yan›ld›klar›n› söyleyebilirsiniz. Gidip makineyi k›rabilirsiniz. Ve sonra da yerine yeni bir fley yapabilirsiniz. David Orrell, Economyths (Ekonomitler)
  22. 22. Tunuslu bir protestocu “devlet güvenlik güçleri”yle dalga geçiyor.
  23. 23. EN BÜYÜK C‹HAT ZAL‹M YÖNET‹C‹N‹N YÜZÜNE HAK‹KAT‹ HAYKIRMAKTIR. — Muhammed Peygamber’in hadisi
  24. 24. Çöküflten önce psikologdum. Hayatta kalmaya yönelik ›st›rapl› talepler göz önüne al›nd›€›nda, serbest hekimlik kamu hekimli€ine dönüfltü. ‹fle giriflmekten baflka ne gelir elden? Los Angeles’tan Sierras’taki evime yeni döndüm. Geride b›rakt›¤›m flehir aç kalm›fl bir kanser hücresi gibi ölüyor. Marazi bir taraf›m ›st›rab›n merkez üssünü, tüketicilerin bedel ödeyiflini görmek için can at›yordu. Kokunun ne kadar berbat oldu¤unu tahmin edemezsiniz. ‹nsanlar ne yap›p edip buray› terk ediyor. Terk edilmifl arabalar her yerdeydi, hatta otoyollara b›rak›lm›fllard›; insanlar iptal olmufl trafikte öylece dolan›yor, kavurucu s›ca¤a gülüp geçmeye çal›fl›yor, unutulmufl hazineler için arabalar› talan ediyordu — piller, ampuller, sigara paketleri.... Düflünsenize, trafik çilesi çekmek yok art›k. Dümdüz ve kuru ufuk çizgisinde çat›lardan yükselen yemek atefllerinin mavi dumanlar›n› ve binadan binaya gerilen rengârenk çamafl›r iplerini gördüm. Burada güçlü bir fleyler oluyordu: Tüm kahverengi çimenliklerin, fliddetin, açlar›n ve can çekiflenlerin 盤l›klar›n›n ortas›nda insanlar tohum ekmeye bafllam›flt› — çizmelerin, televizyon ekranlar›n›n, mücevher kutular›n›n içine ekiyor, ellerinde bahç›van kürekleri ve baflka alet edevatla toprak bulunabilecek her yere üflüflüyorlard›. Bitkiler flimdiden büyümeye bafllam›flt›. Sevgiyle, Terry South Lake Tahoe, California Do€ru düzgün iflleyen g›da ve sa€l›k sistemi ihtiyac› bir yana, en acil sorunumuzun psikolojik oldu€unu düflünüyorum. Felaket baflkalar›n›n bafl›na gelen bir fley olmaktan ç›kt›€›nda, verilen ilk tepki yard›m almak için d›flar›ya bakmak olur; kimselerin yard›ma gelmedi€ini görmek dayan›lmaz bir terk edilmifllik hissini tetikleyebilir. Tanr›ya öfke. Felç eden bir keder. Çocukluktaki ayr›lma kayg›lar›n›n yeniden hortlamas›. Hissizleflme. Panik. Ölüm fikriyle fazla meflgul olma. Baz›lar› için topyekûn çöküntü. Neyse ki çöküntüler hareket halinde, rasgele yay›lan bir veba gibi, birbirinden farkl› aileleri etkiliyor. ‹lk bafllarda, san›r›m dehflet sebebiyle, yafll›lar›n ve zaten hasta olanlar›n birço€u öldü. Ben babam› kaybettim. Bütün gün durmadan çal›fl›yorum. Geçen ay nihayet el yordam›yla yürütülen bir acil durum halinden s›yr›l›p bir “ruhsal hemflire” a€› oluflturabildim. fiu an on befl bin kiflilik toplulu€umuza hizmet eden seksen dokuz kiflilik bir kadromuz var. Becerileri dini dan›flmanl›k ve ba€›ml›l›ktan ar›nma programlar›ndan “annelik tavsiyeleri”ne kadar çeflitlilik gösteriyor. T›pk› bizim gibi, tüm zorluklara ra€men herkesin hayatta kalmak için mücadele etti€i Buzul Ça€›’ndaki atalar›m›z›n nas›l yaflad›€›n› düflünüp duruyorum. Bunu baflarmak için didinip duruyoruz. ‹çtenlikle, Dr. Sasha White, Chimayo, New Mexico Günefl par›ld›yor, arka verandada kocaman bir çam a¤ac›n›n gölgesinde s›rtüstü uzan›p ev yap›m› elma suyu içiyorum. ‹fllerin tamamen tersine dönmüfl olmas› hofluma gidiyor. Mutluyum, çünkü ço¤u insan›n geçmifl senelerde t›rmand›¤› bitmez tükenmez yüksekliklerden afla¤› düflmüyorum. D›fl dünyadan uzakta yaflayan biri olarak daimi bir kofluflturmacaya, 24 saatlik haber döngüsüne, sürekli gelen e-postalara ve telefon iletilerine ba¤›ml› de¤ildim. Prime time televizyon programlar›n› ya da beyazperdenin ödünç verdi¤i duygular› özlemedim. Gerçek bir tabiat ba¤›ml›s› olarak, zehirli bir psikiyatrik ilac› b›rakman›n yoksunlu¤unu yaflam›yorum. Kafein ve nikotinin bedenimde dolaflmaya devam etmesi için de u¤raflm›yorum. Geçen hafta flehre indim ve bütün toplumun farkl› farkl› duygular›na hitap eden ba¤›ml›l›klar›n› devam ettiremedi¤ine flahit oldum. Belki de kitleler tiryakiliklerinden kurtulacak ve ne kadar fl›mar›k, sab›rs›z bir hale geldiklerini, nas›l aldat›lm›fl olduklar›n› fark edecekler. Belki o zaman birbirimize iyi davranmaya bafllayabiliriz. Ne olursa olsun, ben mutluyum. Ellen Harding Chilliwack, British Columbia
  25. 25. MilesDavis’egöre,cazdado€açlaman›npüfnoktas› basabilece€inbütünnotalar›basmakde€il, beklemek,tereddütetmek,vehenüzoradaolmayannotay›çalmakt›r. C A ZA
  26. 26. Santiago, fiili, 2011 DE V AM

×