Ce diaporama a bien été signalé.
Nous utilisons votre profil LinkedIn et vos données d’activité pour vous proposer des publicités personnalisées et pertinentes. Vous pouvez changer vos préférences de publicités à tout moment.

ครั้งที่ 4

359 vues

Publié le

การบรรยายครั้งที่ ๔

Publié dans : Droit
  • Soyez le premier à commenter

ครั้งที่ 4

  1. 1. กฎหมายที่ใช้ในชีวิตประจาวัน การบรรยายครั้งที่ 4
  2. 2. ประเภทของกฎหมาย • กฎหมายแพ่ง กฎหมายอาญา • กฎหมายสารบัญญัติ กฎหมายวิธีสบัญญัติ • กฎหมายเอกชน กฎหมายมหาชน • กฎหมายภายในประเทศ กฎหมายระหว่างประเทศ
  3. 3. ประเภทของกฎหมาย • กฎหมายแพ่ง กฎหมายอาญา กฎหมายแพ่ง คือ กฎหมายที่กาหนดสิทธิและหน้าที่ ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลต่อ บุคคล เช่น ป.แพ่งและพาณิชย์ กฎหมายอาญา คือ กฎหมายที่กาหนดว่าการกระทาใดเป็นความผิดและกาหนดโทษ ไว้ เช่น ป.อาญา • กฎหมายสารบัญญัติ กฎหมายวิธีสบัญญัติ กฎหมายสารบัญญัติ คือ กฎหมายที่กาหนดเนื้อหาของสิทธิและหน้าที่ ตลอดจนข้อ ห้ามต่างๆ เช่น ป.อาญา ป.แพ่งและพาณิชย์ กฎหมายวิธีสบัญญัติ คือ กฎหมายที่บัญญัติถึงวิธีการ ขั้นตอน และกระบวนการใน การพิจารณาคดี เช่น ป.วิธีพิจารณาความอาญา ป.วิธีพิจารณาความแพ่ง
  4. 4. ประเภทของกฎหมาย • กฎหมายเอกชน กฎหมายมหาชน กฎหมายเอกชน คือ กฎหมายที่กาหนดความสัมพันธ์ระหว่างเอกชนกับเอกชน ใน ฐานะที่ทั้งสองฝ่ายเท่าเทียมกัน เช่น ป.แพ่งและพาณิชย์ กฎหมายมหาชน คือ กฎหมายที่กาหนดความสัมพันธ์ระหว่างรัฐหรือหน่วยงานของรัฐ ด้วยกันเอง หรือรัฐหรือหน่วยงานของรัฐฝ่ายหนึ่งกับเอกชนฝ่ายหนึ่ง ในฐานะที่รัฐ มีอานาจเหนือกว่า เช่น รัฐธรรมนูญ ป.อาญา กฎหมายปกครอง กฎหมายจราจร กฎหมายองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น • กฎหมายภายในประเทศ กฎหมายระหว่างประเทศ กฎหมายภายในประเทศ คือ กฎหมายที่ใช้บังคับในประเทศนั้นๆ ออกโดยผู้มีอานาจ ในประเทศ เช่น พระราชบัญญัติต่างๆ กฎหมายระหว่างประเทศ คือ กฎหมายที่บัญญัติโดยองค์กรระหว่างประเทศ และใช้ บังคับระหว่างประเทศด้วยกัน เช่น สนธิสัญญาเบาริ่ง
  5. 5. ลาดับชั้นของกฎหมายไทย ลาดับชั้นของกฎหมายมีไว้เพื่อบ่งบอกถึงระดับสูงต่าและความสาคัญของกฎหมายแต่ละประเภทรวมไปถึง ภาพรวมของกฎหมายที่ใช้กัน กฎหมายที่มีลาดับชั้นต่ากว่าจะมีผลยกเลิกหรือขัดต่อกฎหมายที่มีลาดับชั้นสูงกว่าไม่ได้ ซึ่งเราจัดลาดับได้ดังนี้ • รัฐธรรมนูญ • พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ • พระราชบัญญัติ • พระราชกาหนด • พระราชกฤษฎีกา • กฎกระทรวง • กฎหมายที่ตราโดยองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น
  6. 6. 1. กฎหมายรัฐธรรมนูญ คือ กฎหมายสูงสุดในการจัดระเบียบการปกครองประเทศ ซึ่งจะวางระเบียบแห่งอานาจ สูงสุดของรัฐหรืออานาจอธิปไตย ได้แก่ อานาจนิติบัญญัติ อานาจบริหาร และอานาจตุลาการ ตลอดจนการกาหนดสิทธิเสรีภาพและหน้าที่ของชนชาวไทย รัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายแม่บทที่มีศักดิ์สูงที่สุด กฎหมายอื่นๆที่ออกมาจะต้องออกให้ สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ กฎหมายใดที่ขัดกับรัฐธรรมนูญจะก็จะไม่มีผลใช้บังคับได้
  7. 7. พระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) คือ กฎหมายที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นโดยคาแนะนาและยินยอมของรัฐสภา เป็นกฎหมาย หลักที่สาคัญที่บังคับใช้อยู่ในปัจจุบัน พระราชบัญญัติเป็นกฎหมายที่มีลาดับชั้นรองลงมาจากกฎหมาย รัฐธรรมนูญ พระราชบัญญัติที่สาคัญที่รัฐสภาตราออกมาใช้บังคับ เช่น พระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครอง สัตว์ป่า พ.ศ. 2535 พระราชบัญญัติคุ้มครองสุขภาพของผู้ไม่สูบบุหรี่ พ.ศ. 2535 เป็นต้น -พระราชบัญญัติ เป็นกฎหมายเฉพาะเรื่องใดเรื่องหนึ่ง คือเป็นกฎหมายที่ออกมาใช้เพื่อ วัตถุประสงค์อย่างหนึ่งอย่างใด เช่น พระราชบัญญัติล้มละลาย ก็จะเป็นเรื่องเฉพาะเกี่ยวกับการล้มละลาย หรือพระราชบัญญัติสัญชาติ ก็จะเกี่ยวข้องเฉพาะกับเรื่องสัญชาติของบุคคล ฯลฯ ซึ่งพระราชบัญญัตินี้จะมี ส่วนเกี่ยวข้องกับฝ่ายบริหารหรือก็คือรัฐบาลค่อนข้างมาก เพราะฝ่ายบริหารจะเป็นผู้กาหนดนโยบายในการ บริหารประเทศ และเสนอกฎหมายเฉพาะเรื่องที่เกี่ยวข้องกับนโยบายนั้นๆให้สภานิติบัญญัติทาการออก นั่นเองและกฎหมายที่ออกมานั้นแม้จะมีการเปลี่ยนฝ่ายบริหารหรือฝ่ายรัฐบาลแล้ว ก็จะมีผลใช้บังคับอยู่ จนกว่ากฎหมายนั้นจะถูกยกเลิกหรือมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลง
  8. 8. ประมวลกฎหมาย คือกฎหมายลายลักษณ์อักษรที่ได้บัญญัติหรือตราขึ้นโดยรวบรวมจัดเอา บทบัญญัติเกี่ยวกับกฎหมายที่เป็นเรื่องเดียวกันเอามารวบรวมเป็นหมวดหมู่ วางหลักเกณฑ์ให้อยู่ในที่ เดียวกันและมีข้อความเกี่ยวเนื่องติดต่อกันอย่างเป็นระเบียบประมวลกฎหมายต่างๆ ถือเป็นกฎหมายที่เป็น หลักทั่วๆไป ที่กล่าวถึงสิทธิและหน้าที่ของบุคคลแต่ละคน บุคคลในสังคมต้องประพฤติปฏิบัติตนอย่างไร และห้ามประพฤติปฏิบัติตนอย่างไรบ้าง และรวมไปถึงการให้ความคุ้มครองต่อสิทธิต่างๆของบุคคลแต่ละ คนด้วย ซึ่งทั้งหมดนี้อยู่ภายใต้กฎเกณฑ์ต่างๆที่รัฐธรรมนูญวางไว้ ประมวลกฎหมายมีฐานะเท่าเทียมกับ พระราชบัญญัติ ได้แก่ • ประมวลกฎหมายอาญา • ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ • ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา • ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง • ประมวลรัษฎากร • ดากสวหด
  9. 9. พระราชกาหนด (พ.ร.ก.) คือกฎหมายที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นตามคาแนะนาของคณะรัฐมนตรี การตราพระราช กาหนดให้กระทาได้เฉพาะเมื่อคณะรัฐมนตรีเห็นว่าเป็นกรณีฉุกเฉินที่มีความจาเป็นเร่งด่วนอันมิอาจ หลีกเลี่ยงได้ และต้องเป็นกรณีเพื่อจะรักษาความปลอดภัยของประเทศหรือความปลอดภัยสาธารณะ หรือ ความมั่นคงในทางเศรษฐกิจของประเทศ หรือป้ องปัดภัยพิบัติสาธารณะ หรือเป็นพระราชกาหนดเกี่ยวด้วย การภาษีอากรหรือเงินตราซึ่งจะต้องได้รับการพิจารณาโดยด่วนและลับเพื่อรักษาผลประโยชน์ของแผ่นดิน และเมื่อได้ประกาศใช้แล้วต้องเสนอพระราชกาหนดนั้นต่อสภาทันทีถ้ารัฐอนุมัติก็มีผลใช้บังคับเป็น พระราชบัญญัติต่อไป ถ้ารัฐสภาไม่อนุมัติก็ตกไป แต่ถ้าไม่กระทบกระเทือนกิจการที่ได้เป็นไปในระหว่างที่ใช้ พระราชกาหนดนั้น การประกาศใช้พระราชกาหนดให้ประกาศในราช-กิจจานุเบกษา โดยมีนายกรัฐมนตรี เป็นผู้ลงนามสนองพระบรมราชโองการ ในภายหลังพระราชกาหนดนั้นก็อาจกลายเป็นพระราชบัญญัติซึ่งจะมีผลบังคับเป็นการถาวรได้ ถ้า สภานิติบัญญัติให้การอนุมัติ แต่ถ้าสภาไม่อนุมัติพระราชกาหนดนั้นก็ตกไป แต่จะไม่กระทบกระเทือนถึง กิจการที่ได้กระทาไปในระหว่างใช้พระราชกาหนดนั้น
  10. 10. พระราชกฤษฎีกา (พ.ร.ฎ) คือ กฎหมายที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นตามคาแนะนาของคณะรัฐมนตรี พระราชกฤษฎีกาจะ ออกได้ต่อเมื่อพระราชบัญญัติซึ่งถือเป็นกฎหมายแม่บทให้อานาจไว้ พระราชกฤษฎีกาจึงเป็นเสมือน กฎหมายที่ไม่สามารถจะออกมาให้ขัดหรือแย้งกับกฎหมายแม่บท และถ้ากฎหมายแม่บทถูกยกเลิก พระ ราชกฤษฎีกานั้นก็ถือว่าถูกยกเลิกไปด้วย การประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาให้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ซึ่งจะออกได้เฉพาะในกรณีต่อไปนี้คือ • รัฐธรรมนูญกาหนดให้ตราเป็นพระราชกฤษฎีกาในกิจการอันสาคัญที่เกี่ยวกับฝ่ายบริหารและฝ่ายนิติ บัญญัติ เช่น พระราชกฤษฎีกาเรียกประชุมรัฐสภา พระราชกฤษฎีกายุบสภาผู้แทนราษฎร ฯลฯ • โดยอาศัยอานาจตามกฎหมายแม่บทซึ่งก็คือ พระราชบัญญัติ หรือ พระราชกาหนด คือจะต้องมี พระราชบัญญัติหรือพระราชกาหนดให้อานาจในการออกไว้ เช่น พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากร พ.ศ. 2528 กาหนดว่าหากจะเปิดศาลภาษีอากรจังหวัดเมื่อใด ต้องประกาศโดยพระราชกฤษฎีกา ฯลฯ ด้วยการที่พระราชกฤษฎีกาเป็นกฎหมายที่มีศักดิ์ต่ากว่าพระราชบัญญัติและพระราชกาหนด ดังนั้นจะ ออกมาขัดกับพระราชบัญญัติหรือพระราชกาหนดซึ่งเป็นกฎหมายแม่บทนั้นไม่ได้ • กรณีที่จาเป็นอื่นๆในเรื่องใดก็ได้ แต่ต้องไม่ขัดต่อกฎหมาย
  11. 11. กฎกระทรวง กฎกระทรวง เป็นกฎหมายที่รัฐมนตรีแต่ละกระทรวงเป็นผู้ออก โดยอาศัยอานาจจาก กฎหมายแม่บทซึ่งก็คือพระราชบัญญัติหรือพระราชกาหนดฉบับใดฉบับหนึ่ง เพื่อดาเนินการให้ เป็นไปตามกฎหมายนั้นๆ พระราชบัญญัติหรือพระราชกาหนดจะกาหนดกฎเกณฑ์กว้างๆเอาไว้ ส่วน กฎกระทรวงก็จะมากาหนดรายละเอียดอีกชั้นหนึ่ง เช่น ในพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทาง ปกครอง พ.ศ. 2539 ได้กาหนดว่า ในกรณีที่ใช้มาตรการบังคับทางปกครองโดยการยึดหรืออายัด ทรัพย์สินของบุคคลใดเพื่อขายทอดตลาด ผู้ที่มีอานาจสั่งให้ยึด อายัดหรือขายทอดตลาดทรัพย์สิน นั้น ให้เป็นไปตามที่กาหนดไว้ในกฎกระทรวง เราก็ต้องไปศึกษาในกฎกระทรวงอีกชั้นหนึ่งว่าผู้ที่มี อานาจสั่งนั้นคือใครบ้าง ฯลฯ กฎกระทรวงจึงเป็นกฎหมายบริวารที่กาหนดรายละเอียดของกฎหมายแม่บทอีกต่อหนึ่ง กฎกระทรวงจะออกมาขัดแย้งกับกฎหมายแม่บทไม่ได้และถ้ากฎหมายแม่บทถูกยกเลิก กฎกระทรวง นั้นถือว่าถูกยกเลิกไปด้วย คณะรัฐมนตรีเป็นอนุมัติกฎกระทรวง การประกาศใช้กฎกระทรวงให้ ประกาศในราชกิจจานุเบกษา
  12. 12. กฎหมายที่ออกโดยองค์กรปกครองตนเอง เป็นกฎหมายที่ออกมาใช้บังคับโดยเฉพาะในแต่ละองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น เพื่อให้ เป็นไปตามหน้าที่ขององค์การปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น หรือในกรณีที่กฎหมายให้อานาจไว้ก็ทาการ ออกได้เช่นกัน เช่น ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เป็นกฎหมายที่กรุงเทพมหานครตราขึ้นเพื่อใช้บังคับ ในเขตกรุงเทพมหานครเท่านั้น หรือเทศบัญญัติ ก็เป็นกฎหมายที่เทศบาลบัญญัติขึ้นใช้บังคับเฉพาะ ในเขตเทศบาลของตน กฎหมายที่องค์การปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นผู้ออก ได้แก่ เทศบัญญัติ ข้อบัญญัติจังหวัด ข้อบังคับสุขาภิบาล ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร ข้อบัญญัติเมืองพัทยา

×